π . Νικόλαος Κοτίνης / Ευχή
Οι ρυθμοί της ζωής είναι καταιγιστικοί και οι άνθρωποι τρέχουν καθημερινά εγκλωβισμένοι στο άγχος, την αβεβαιότητα και τις βιοτικές μέριμνες, η ψυχή αναζητά απεγνωσμένα ένα λιμάνι ειρήνης.
Συχνά ψάχνουμε περίπλοκες λύσεις για να βρούμε την εσωτερική μας ισορροπία, ενώ η πνευματική παράδοση της Εκκλησίας μας μάς προσφέρει το πιο απλό, βαθύ και σωτήριο μυστικό: να κλείσουμε ολόκληρο το εικοσιτετράωρό μας μέσα σε δύο ιερές φράσεις. Να ξεκινάμε την ημέρα μας με το «Πρώτα ο Θεός» και να την τελειώνουμε το βράδυ με το «Δόξα τω Θεώ».
Αυτές οι δύο φράσεις δεν είναι απλές συνήθειες της γλώσσας, ούτε τυπικοί χαιρετισμοί. Είναι μια ολόκληρη στάση ζωής, μια πνευματική στάση που μεταμορφώνει την καθημερινότητά μας από μια αγωνιώδη πάλη για επιβίωση σε μια ευλογημένη πορεία συνάντησης με τον Δημιουργό.
Το Πρωινό Ξεκίνημα: «Πρώτα ο Θεός»
Όταν το πρωί ανοίγουμε τα μάτια μας και η πρώτη μας σκέψη, η πρώτη μας κουβέντα είναι το «Πρώτα ο Θεός», πραγματοποιούμε μια πράξη βαθιάς ταπείνωσης και απόλυτης εμπιστοσύνης. Παραδίδουμε το τιμόνι της ημέρας μας στα χέρια Εκείνου. Αναγνωρίζουμε ότι ο άνθρωπος προγραμματίζει, αλλά ο Θεός κατευθύνει.
Δεν βασιζόμαστε εγωιστικά στις δικές μας δυνάμεις, ούτε εγκλωβιζόμαστε στο άγχος του μέλλοντος. Όπως μας διδάσκει με τον γλυκύτατο λόγο του ο Άγιος Πορφύριος ο Καυσοκαλυβίτης:
«Να αφήνεστε με εμπιστοσύνη στον Θεό. Όλα να τα αναθέτετε σε Εκείνον. Αυτός κυβερνάει, Αυτός φροντίζει για όλα. Εμείς να μην έχουμε άγχος. Όταν αφήνεσαι στον Θεό, Εκείνος κάνει τα πράγματα με τον καλύτερο τρόπο, ακόμα κι αν εσύ στην αρχή δεν το καταλαβαίνεις».
Λέγοντας «Πρώτα ο Θεός», αγιάζουμε τον χρόνο που ξεκινά. Ζητάμε την ευλογία Του για τη δουλειά μας, για τις συναντήσεις μας, για τις αποφάσεις που πρέπει να πάρουμε. Δηλώνουμε ότι, ό,τι κι αν φέρει η ημέρα, θέλουμε να το αντιμετωπίσουμε με το θέλημα του Θεού ως οδηγό. Ο Άγιος Σιλουανός ο Αθωνίτης έλεγε χαρακτηριστικά ότι «εκείνος που έχει παραδοθεί στο θέλημα του Θεού, δεν έχει αγωνία για το αύριο, γιατί ξέρει ότι ο Κύριος κρατά τη ζωή του στα χέρια Του».
Το Βραδινό Κλείσιμο: «Δόξα τω Θεώ»
Και όταν οι ώρες κυλήσουν, οι υποχρεώσεις τελειώσουν και το σκοτάδι της νύχτας μάς καλέσει σε ανάπαυση, έρχεται η ώρα για το μεγάλο αντίδοτο της ανθρώπινης κούρασης : το «Δόξα τω Θεώ».
Η ημέρα που πέρασε μπορεί να είχε επιτυχίες, χαρές και ευκολίες· τότε το «Δόξα τω Θεώ» είναι η οφειλόμενη ευγνωμοσύνη, για να μην πέσουμε στην παγίδα της υπερηφάνειας. Μπορεί όμως η ημέρα να είχε δυσκολίες, στενοχώριες, αδικίες ή ανατροπές· τότε το «Δόξα τω Θεώ» γίνεται η μεγαλύτερη πνευματική θυσία, η ομολογία ότι εμπιστευόμαστε την παιδαγωγία του Θεού.
Ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος τόνιζε χαρακτηριστικά : «Δόξα τω Θεώ πάντων ένεκεν» (Δόξα στον Θεό για όλα). Ο ίδιος μας συμβουλεύει:
«Τίποτα δεν υπάρχει ανώτερο από αυτή τη φράση. Αν σου συμβεί κάτι καλό, δόξαζε τον Θεό και το καλό θα παραμείνει. Αν σου συμβεί κάτι κακό, δόξαζε τον Θεό και το κακό θα σταματήσει, γιατί η δοξολογία μετατρέπει τη δοκιμασία σε ευλογία».
Παράλληλα, ο Άγιος Παΐσιος ο Αγιορείτης τόνιζε τη σημασία της δοξολογίας στην καθημερινή μας ζωή, λέγοντας:
«Το "Δόξα τω Θεώ" να μην λείπει ποτέ από τα χείλη σας. Όταν ο άνθρωπος γογγύζει και παραπονιέται, έρχεται η δυστυχία. Όταν όμως δοξολογεί τον Θεό στις δυσκολίες, ο Θεός βλέπει την υπομονή του και του στέλνει διπλή ευλογία και παρηγοριά. Η δοξολογία είναι το κλειδί που ανοίγει τις πόρτες του Παραδείσου».
Η Καθημερινή Πνευματική Ασπίδα
Ας αναλογιστούμε πόσο διαφορετική θα ήταν η ζωή μας αν εφαρμόζαμε αυτόν τον απλό κανόνα.
• Αντί να ξυπνάμε με γκρίνια, με το μυαλό γεμάτο σκοτούρες και υποχρεώσεις, να σταματάμε για ένα δευτερόλεπτο και να κάνουμε την πρωινή προσευχή.
• Αντί να κοιμόμαστε με την τηλεόραση, το κινητό στο χέρι ή με την καρδιά γεμάτη παράπονα για όσα δεν την έχουμε προλάβαμε ή για όσα μας πλήγωσαν, να ευχαριστούμε το θεό για την ημέρα που πέρασε προσευχόμενοι.
Το «Πρώτα ο Θεός» μάς κρατά ταπεινούς το πρωί· το «Δόξα τω Θεώ» μάς κρατά ειρηνικούς το βράδυ. Έτσι, η ημέρα μας δεν πάει ποτέ χαμένη, αλλά μετατρέπεται σε μια ζωντανή προσευχή.
Ας πάρουμε λοιπόν την απόφαση από σήμερα κιόλας. Ας στολίσουμε τα χείλη μας και τις καρδιές μας με αυτές τις δύο αγιοπατερικές αλήθειες. Ας βαδίζουμε το πρωί με ταπεινή εμπιστοσύνη και ας αναπαυόμαστε το βράδυ με απόλυτη ευγνωμοσύνη, βέβαιοι ότι ο Θεός της αγάπης θα είναι πάντα μαζί μας.
