«ΖΗΣΕ ΤΗ ΖΩΗ ΣΟΥ, ΦΤΙΑΞΕ ΤΗΝ ΚΑΡΙΕΡΑ ΣΟΥ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ»

π. Θεμιστοκλής Μουρτζανός
ΒΗΜΑΤΑ

Αυτό είναι το μότο των καιρών μας στα παιδιά που μεγαλώνουν: «ζήσε τη ζωή σου, φτιάξε την καριέρα σου και μετά οικογένεια». Η οικογένεια δεν θεωρείται προτεραιότητα σήμερα. Αντίθετα, θεωρείται ως η τελευταία σοβαρή κίνηση δύο ανθρώπων, πριν προχωρήσουν στη μέση ηλικία. 

Ζω τη ζωή μου σημαίνει περνάω καλά, ταξιδεύω, δεν έχω ευθύνες, βγαίνω έξω, δεν χρειάζεται να δεσμεύομαι. Για να κάνω οικογένεια πρέπει να έχω όχι απλώς σταθερή εργασία, αλλά καλά λεφτά, ώστε όταν θα έρθει η ώρα να κάνω παιδιά, να μη μου λείψει και να μην τους λείψει τίποτα. Διότι ένα παιδί δεν έχει ανάγκη την επιβίωση μόνο, αλλά οι γονείς πρέπει να έχουν χρήματα τόσα, ώστε να καλύπτουν τη μόρφωση, τις εξωσχολικές δραστηριότητες (για τις οποίες το παιδί δεν ερωτάται αν τις θέλει, αλλά οι γονείς αποφασίζουν, συχνά με κριτήριο τι κάνουν οι πολλοί, αλλά και για να μην τα έχουν το παιδί συνεχώς στο σπίτι). Επομένως, πρέπει να φτιάξω την καριέρα μου, ώστε να αισθάνομαι άνετα.

Το παλιό ρητό «δύο μισθοί είναι πολύ καλύτεροι από τον ένα» και δύο άνθρωποι, όταν ενώνουν τις δυνάμεις τους, μπορούν να χτίσουν οικογένεια δεν φαίνεται να πολυαπασχολεί τους νέους σήμερα. Υπάρχει, κατά βάθος μια ανασφάλεια, αν η σχέση, ο γάμος, η οικογένεια θα κρατήσουν, και είναι προτιμότερο να μην υπάρχει εξάρτηση του ενός από τον άλλον.

Και η αγάπη;

Το μεγάλο πρόβλημα που γεννά η νοοτροπία της εποχής έχει να κάνει με τη σημασία της αγάπης για τη ζωή του ανθρώπου. Έχοντας αφήσει κατά μέρος τη σχέση με τον Θεό, ο νέος της εποχής δεν νοιάζεται να αγαπήσει και να αγαπηθεί. Ή, ακόμη κι αν στο βάθος της ψυχής του, ακριβώς επειδή είμαστε πλασμένοι κατ’ εικόνα και ομοίωση Θεού, δηλαδή πλασμένοι για να αγαπάμε, ο νέος αισθάνεται αυτό το κενό νοήματος που προέρχεται από το έλλειμμα της αγάπης, εντούτοις ο πειρασμός της αυτάρκειας και του «παραπάνω» υπερνικά την ανάγκη να μοιραστούμε, αγαπώντας. 

Δεν ωριμάζουν γρήγορα οι νέοι. Παραμένουν μεγάλα παιδιά, τα οποία βολεύονται να μένουν στο πατρικό σπίτι, να έχουν καλυμμένες αρκετές από τις ανάγκες τους από τους γονείς και τους παππούδες, χωρίς να νιώθουν ότι προορισμός του ανθρώπου είναι να χτίσει την ταυτότητά του συνθέτοντας ό,τι έλαβε, απορρίπτοντας ό,τι δεν μπορεί ή δεν πρέπει να σηκώσει και προσθέτοντας το δικό του όνειρο, το οποίο δεν μπορεί να είναι χρήματα, καριέρα, καλή ζωή και όταν προκύψει άλλος άνθρωπος βλέπουμε.

Αναρωτιόμαστε γιατί ένας νέος να κάνει οικογένεια όταν από τις ήδη υπάρχουσες οι μισές είναι διαλυμένες, όταν προβάλλονται νέα πρότυπα οικογένειας, όπως η μονογονεϊκή, η ομόφυλη, η ανασυγκροτημένη, η συνεργατική, η χωρίς παιδιά από επιλογή. Η απάντηση έχει να κάνει με τη φύση μας, το ότι δηλαδή πλαστήκαμε ως όντα που σχετίζονται, δημιουργούν δεσμούς ισχυρούς, μοιράζονται, θυσιάζονται. 

Εδώ είναι το κλειδί. Η θυσία, η παραίτηση δηλαδή από το «εγώ και μόνο» και το μοίρασμα, με ό,τι αυτό συνεπάγεται, δηλαδή η αναζήτηση της ευτυχίας στην αγάπη που είναι πρώτα προσφορά και μετά λήψη, δεν συγκινεί την εποχή μας. Και η παιδοκεντρική νοοτροπία, ότι το παιδί είναι ο βασιλιάς και το κέντρο του κόσμου, οδηγεί τον άνθρωπο, εκ νεότητός του, να μη θέλει να μοιραστεί, να αναλάβει ευθύνες, να κοπιάσει, να υπομείνει, να δώσει, για να πάρει. Έτσι, μεταθέτει όσο πιο αργά γίνεται την δημιουργία οικογένειας, παραθεωρώντας το ότι όσο μεγαλώνουμε, τόσο δυσκολευόμαστε, και σωματικά και ψυχικά, να μοιραστούμε.

Οι μεγαλύτεροι ας κάνουμε την αυτοκριτική μας και ας εμπιστευθούμε πρώτοι τον Θεό και την πρόνοιά του, δείχνοντας θυσία και αγάπη. Αυτό είναι το πρότυπο για να αλλάξει η νοοτροπία. Και οι νεώτεροι, ας σπουδάσουν στην προτεραιότητα και την προοπτική της αγάπης, που γίνεται ζωή. Πιο νωρίς.

Δημοσιεύθηκε στην «Ορθόδοξη Αλήθεια» 
στο φύλλο της Τετάρτης 29 Απριλίου 2026

Παρακαλώ, και:

Οικογένεια: Ένα απλό όνειρο (Α΄)
Οικογένεια: Ένα απλό όνειρο (Β΄)

Γιατί οι σύγχρονοι νέοι επιλέγουν να μην κάνουν παιδιά 

Το άδειο τραπέζι: Γιατί η Δύση ξέχασε πώς να ζει;

Η ΜΙΚΡΗ ΜΑΜΑ 

Η ΜΑΜΑ ΜΕ ΤΑ ΠΟΛΛΑ ΠΑΙΔΙΑ 

NeverLander: "Οι πολύτεκνοι είναι ό,τι πιο κοντινό έχουμε σε ήρωες..." // Μαριλένα: "Η μητρότητα είναι η αγαπημένη μου δουλειά!"

Πολυτεκνία: Η σιωπηλή διαφορετικότητα που λοιδορείται 

"Πώς τα προλαβαίνεις όλα με 4 παιδιά και δουλειά; Αντέχεις;..."

Μαμά μόνο για το σπίτι; 

ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ / 1η ἡμέρα Ἐργασιῶν Συνεδρίου

ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ / 2η ἡμέρα Ἐργασιῶν τοῦ Συνεδρίου

Μας αφορά το δημογραφικό πρόβλημα; 

Δημογραφικό: Το τελειώνουμε ή μας τελειώνει.

Δημογραφικό: Πότε θα γεννηθεί ο τελευταίος Έλληνας – Οι δραματικές προβλέψεις

Το πιο σημαντικό γυναικείο επάγγελμα στην Ελλάδα σήμερα 

Αγαπημένοι άγιοι στην πόρτα του ανθισμένου Μάη

Ένα κλικ, παρακαλώ, στα:

Αγαπημένοι άγιοι στην πόρτα του ανθισμένου Μάη 

Εργοδότες και εργαζόμενοι (με αφορμή την Εργατική Πρωτομαγιά)

 

Ελληνικοί παραδοσιακοί χοροί: 12 λόγοι για να ξεκινήσεις σήμερα!

 

 

Μαμάδες για την Ελλάδα 

Ελένη Τσάγκα, Εκπαιδευτικός

Μέλος του ΔΣ του Σωματείου Μαμάδες για την Ελλάδα 

 

Οι ελληνικοί παραδοσιακοί χοροί λειτουργούν ευεργετικά για το σώμα, την ψυχή και την κοινωνική ζωή. Η ενασχόληση με αυτούς αποτελεί μια δραστηριότητα που συνδυάζει άσκηση, παράδοση και κοινωνικοποίηση.

Αναλυτικά τα οφέλη των ελληνικών παραδοσιακών χορών:

 

Σωματικά Οφέλη:

1.      Εκγύμναση και δύναμη: Βελτιώνουν τη φυσική κατάσταση, ενισχύουν τους μύες και αυξάνουν την αντοχή.

2.      Στάση σώματος και ισορροπία: Καλλιεργούν τη σωστή στάση σώματος, τη χάρη, την ευλυγισία και την ισορροπία.

3.  Καρδιαγγειακή υγεία: Λειτουργούν ως μια εξαιρετική μορφή αερόβιας άσκησης, βελτιώνοντας την καρδιοαναπνευστική λειτουργία.

4.     Αποκατάσταση: Έρευνες δείχνουν ότι βελτιώνουν τη λειτουργικότητα σε άτομα με χρόνια καρδιακή ανεπάρκεια αλλά και επιδρούν βοηθητικά και στην τρίτη ηλικία.

5.      Χαμηλός κίνδυνος τραυματισμών: Θεωρούνται ασφαλής μορφή άσκησης, ιδανική για όλες τις ηλικίες.

Ψυχικά και Συναισθηματικά Οφέλη

6.      Μείωση στρες και άγχους: Η μουσική, ο ρυθμός και η κίνηση βοηθούν στη χαλάρωση, μειώνοντας σημαντικά τα επίπεδα άγχους.

7.   Αυτοπεποίθηση και έκφραση: Ενισχύουν την αυτοπεποίθηση και προσφέρουν έναν καλλιτεχνικό τρόπο συναισθηματικής έκφρασης.

8.      Πνευματική εγρήγορση: Η εκμάθηση των βημάτων και των ρυθμών καλλιεργεί τη μνήμη, την πειθαρχία και την αυτοσυγκέντρωση.

9.      Ψυχική ευεξία: Προκαλούν αισθήματα χαράς, ικανοποίησης και βελτιώνουν την ποιότητα ζωής.

Κοινωνικά και Πολιτιστικά Οφέλη

 

10.  Κοινωνικοποίηση και ομαδικότητα: Οι παραδοσιακοί χοροί γίνονται συνήθως σε κύκλο, ενισχύοντας το αίσθημα της ομαδικότητας, της συνεργασίας και της επαφής με τους άλλους.

11.  Σύνδεση με την Παράδοση: Οι παραδοσιακοί χοροί, εκτός από κίνηση και διασκέδαση, είναι και βίωμα. Κάθε ρυθμός, κάθε φορεσιά, κάθε βήμα και κάθε τραγούδι κουβαλά τη μνήμη, το ήθος και την ιστορία της πατρίδας μας. Μέσα από τον χορό, μαθαίνουμε την παράδοση του τόπου μας “μετά μουσικής”, συνδεόμαστε με τις ρίζες μας και συνεχίζουμε μια ζωντανή πολιτιστική κληρονομιά που περνά από γενιά σε γενιά.

12.  Διασκέδαση: Είναι μια ευχάριστη διέξοδος από την καθημερινότητα.

 

Γιατί να βάλουμε τον παραδοσιακό χορό στη ζωή των παιδιών μας;

 

Πολλοί γονείς αναρωτιούνται αν οι παραδοσιακοί χοροί είναι «μοντέρνοι» για ένα παιδί. Η απάντηση είναι πως είναι η πιο πολυδιάστατη δραστηριότητα που μπορεί να επιλέξει ένα παιδί σήμερα, καθώς:

• Αναπτύσσει τον συντονισμό: Τα παιδιά μαθαίνουν να ελέγχουν το σώμα τους, να συγχρονίζουν χέρια και πόδια και να αντιλαμβάνονται τον χώρο και τον ρυθμό.
• Καλλιεργεί την πειθαρχία με παιχνίδι: Μέσα από τα βήματα και τα σχήματα του χορού, το παιδί μαθαίνει να ακολουθεί κανόνες και να συγκεντρώνεται.
• Ενισχύει την ομαδικότητα: Στον κύκλο δεν υπάρχει «πρωταγωνιστής». Τα παιδιά μαθαίνουν να κρατούν το χέρι του διπλανού τους, να διατηρούν τον ρυθμό της ομάδας και να αποκτούν κοινωνικές δεξιότητες.
• Ενώνει γενιές: Τα παιδιά «χορεύουν» την ιστορία του τόπου τους, αλλά και όλης της Ελλάδας. Κάθε φορεσιά, κάθε βήμα και κάθε τραγούδι κουβαλά τη μνήμη και το ήθος της πατρίδας μας. Μέσα από τους παραδοσιακούς χορούς, τα παιδιά συνδέονται με τις ρίζες τους και συνεχίζουν μια ζωντανή πολιτιστική κληρονομιά που περνά από γενιά σε γενιά.

Η ενασχόληση με τους ελληνικούς παραδοσιακούς χορούς είναι ένα πολύτιμο εφόδιο για τη διαμόρφωση του χαρακτήρα και της πολιτιστικής μας ταυτότητας.

 

MEP Anadiotis successfully submits resolution for the protection of the Greek Orthodox community (Rum) in Syria

 

Greek City Times

The resolution will be put up for discussion at the Conference of Presidents.

The initiative of Niki MEP Nikos Anadiotis for the protection of the Greek Orthodox community in Syria and the persecuted Christians of the Middle East successfully passed in the European Parliament.

A party announcement emphasized that "Nikos Anadiotis, with strong arguments, highlighted the systematic violence and the annihilation of historical Christian populations," adding that the MEP had collected more than 40 signatures from his colleagues, exceeding the required threshold of 36.

"The value of this success takes on even greater significance if we take into account that Mr. Anadiotis does not belong to any Eurogroup and did not have the support of strong party mechanisms," the announcement continued.

It added: “In the coming period, the resolution with the signatures will be put up for discussion at the so-called Conference of Presidents and, if approved there, will be put to a vote in plenary, paving the way for substantial European interventions: diplomatic measures, strengthening humanitarian aid and practical defense of religious freedom.”

“NIKI and Nikos Anadiotis prove that the voice of Greece can be heard loud and clear in Europe, when it expresses truth, faith and responsibility,” the briefing concluded.

On March 31, Nikos Anadiotis submitted a draft resolution to the European Parliament on the sectarian crimes in Syria and the ongoing persecution of the Greek Orthodox community (Rum) in the region.

Greek Orthodox Christians in Syria, part of the ancient Patriarchate of Antioch, face a precarious existence marked by displacement, targeted violence, and emigration due to continued sectarian attacks, especially since the ousting of Syrian dictator Bashar al-Assad and the imposition of former Al-Qaeda leader Ahmed al-Sharaa, commonly known as Abu Mohammad al-Jolani.

While historically an integral part of Syria, the Greek Orthodox have seen significant population declines, with many fleeing insecurity and extremist threats, leaving the remaining vulnerable.

Greek Orthodox churches and communities have been targeted by extremist groups, including suicide bombings, such as the 2025 attack on the Mar Elias Church in Damascus, and the kidnapping of religious leaders.

Large numbers of Christians have been forced to flee their homes, with many seeking refuge in areas like Wadi al-Nasara (Valley of the Christians) or emigrating abroad, leading to a severely diminished community. 

The Romioi on the Floor of the European Parliament: A Recognition of Justice and a Cry Against Eradication

Sally Obeid 

Through the efforts of Greek Member of the European Parliament Nikos Anadiotis, a proposed resolution for the protection of the Greek Orthodox (Romioi) community in Syria has successfully entered the halls of the European Parliament after securing the required signatures.

Key points of the proposal:
Strongly condemns the ongoing violence, massacres, kidnappings, and abuses committed against the Greek Orthodox (Romioi) Christians in Syria.
Calls on the High Representative of the Union for Foreign Affairs and Security Policy, as well as the European External Action Service, to take immediate diplomatic steps to ensure the safety and security of Christian populations in Syria.
Urges the European Commission and Member States to prioritize increased humanitarian assistance for displaced members of the Romioi community.

Demands an independent international investigation into the crimes committed against religious minorities in Syria, in order to hold those responsible accountable.
Instructs the President of Parliament to forward this resolution to the European Council, the European Commission, the Vice-President of the Commission / High Representative of the Union for Foreign Affairs and Security Policy, and the Secretary-General of the United Nations.

A message of gratitude and appreciation from the Romioi of Syria to MEP Nikos Anadiotis, and to all the other Members of Parliament especially the Greek representatives for championing the protection of the Romioi community in Syria. They have proven that the bond of blood and faith knows no borders, and that Greece will always remain the spiritual mother and steadfast supporter of it sons in the Levant.

See also

Κατατέθηκε το ψήφισμα της ΝΙΚΗΣ στο Ευρωκοινοβούλιο για την προστασία των Ορθοδόξων της Συρίας

Greek MEP Aims to Break EU Silence Regarding Christian Persecution in Syria

When the Romeoi (Rum) are persecuted, does Greece merely “follow the situation”? 

On behalf of the Rum of Syria, thank you, MEP @ANADIOTISNIKOS for standing up for our community

The Greek Orthodox community in Aleppo, Syria, needs protection now (Anadiotis, December 2024)

The Romeoi (Rum) of the Levant: Identity and a Concise Historical Overview

Articles about the Romeosyne in the site of Democratic Patriotic Popular Movement NIKI 

Κ. Κυριακού: τα βάσανα των Ελλήνων της Βορείου Ηπείρου (& οι πιθανές λύσεις τους)

 

Θάνος Χούπης

 

Ο Κώστας Κυριακού, Νομικός, Συγγραφέας, πρώην πολιτικός κρατούμενος στην Αλβανία, επί καθεστώτων Χότζα, Αλία και Μπερίσα, ένας εκ των κατηγορουμένων στη γνωστή ως "Δίκη των πέντε", στα Τίρανα (1994), στο παγκόσμιο Ραδιόφωνο της ΕΡΤ «Η Φωνή της Ελλάδας» / “The Voice of Greece”, στην εκπομπή «Έλληνες παντού», με τον Θανάση Χούπη.

Μια συζήτηση, αναφορικά με την πρόσφατη τοποθέτηση του Πρωθυπουργού της Αλβανίας, στο Φόρουμ των Δελφών, όπου ανέφερε ότι "Αποφασίσαμε (σ. Τίρανα και Αθήνα) ότι πρέπει να λύσουμε οριστικά τα εκκρεμή ζητήματα μεταξύ των δύο χωρών". Εξ αφορμής και της κυκλοφορίας του νέου βιβλίου του Κώστα Κυριακού, με τίτλο, «Οι διωγμοί των Ελλήνων της Βορείου Ηπείρου (1912-2025)». Ακούστε, όσα κατέθεσε, μετά παρρησίας και μετά λόγου γνώσεως!!

 

Ο Κώστας Κυριακού είχε προταθεί από τη ΝΙΚΗ ως Πρόεδρος της Δημοκρατίας. Επίσης είναι μέλος του ΔΣ του Κέντρου Ερευνών, Μελετών & Επιμόρφωσης "Ευγένιος Τζιμογιάννης". 

 

Παρακολουθήστε τη συνέντευξη εδώ. 

 

Νατσιός: «Μετά τον γάμο των ομοφυλοφίλων, η απάλειψη του "Θρησκευμάτων" από το Υπουργείο Παιδείας»

Καταγγελία του προέδρου της ΝΙΚΗΣ για το σχέδιο της κυβέρνησης και αναφορές στη συνταγματική διάσταση του ζητήματος

 

Αγία Δύναμη: Το ιστορικό εκκλησάκι κάτω από το παλιό κτήριο του υπουργείου Παιδείας

 

ΝΙΚΗ

Την κατάργηση της Γενικής Γραμματείας Θρησκευμάτων από το Υπουργείο Παιδείας κατήγγειλε ο Πρόεδρος της ΝΙΚΗΣ Δημήτρης Νατσιός, μιλώντας σήμερα στην εκπομπή των Μάνου Νιφλή και Γιάννη Κολοκυθά στον τηλεοπτικό σταθμό OPEN. Ο Δημήτρης Νατσιός υπογράμμισε τη συνταγματική υποχρέωση του Κράτους για την ανάπτυξη της Ορθόδοξης χριστιανικής παράδοσης και χαρακτήρισε το Υπουργείο Θρησκευμάτων ταυτοτικό στοιχείο της χώρας και της ελληνικής ιστορίας.

Ο Πρόεδρος της ΝΙΚΗΣ θύμισε ότι η Γραμματεία Θρησκευμάτων, όπως τη γνωρίζουμε σήμερα, παραπέμπει στη δημιουργία του Ελληνικού Κράτους από τον Ιωάννη Καποδίστρια, ο οποίος είχε συνδέσει την Εκκλησιαστική Γραμματεία με την Παιδεία Ηθικής. Ο Δ. Νατσιός κατήγγειλε ότι το σημερινό σχέδιο της κυβέρνησης συνιστά παραβίαση των ελληνικών παραδόσεων και, επί της ουσίας, «στρέβλωση» των αρχών της σύστασης του ελληνικού κράτους.

«Η κυβέρνηση Μητσοτάκη έχει προδώσει πνευματικά τον λαό μας και τώρα, μετά τον “ψευτογάμο” των ομοφυλοφίλων, βλέπουμε τον κύριο Σκέρτσο, ο οποίος είπε ότι θα απαλειφθεί από το Υπουργείο Παιδείας ο τίτλος “Θρησκευμάτων”. Προφανώς θέλουν να “σβήσουν” και από το άρθρο 16 του Συντάγματος, που απευθύνεται στην Παιδεία, τα περί καλλιέργειας εθνικής και θρησκευτικής συνείδησης. Να θυμίσω ότι τον τίτλο αυτό τον έβαλε ο μεγάλος Καποδίστριας το 1833 ως “Εκκλησιαστική Γραμματεία και Παιδεία Ηθικής”, γιατί ήξερε, ίσως, ότι μέσω της εκκλησιαστικής παιδείας ο άνθρωπος χτίζεται ηθικά», δήλωσε ο Δημήτρης Νατσιός.

Η ΝΙΚΗ τονίζει ότι οι αλλαγές των τελευταίων ετών στη σύσταση του πληθυσμού της χώρας, με διαφορετικές εθνικότητες και θρησκεύματα, καθιστούν όσο ποτέ αναγκαία τη διατήρηση της Γενικής Γραμματείας Θρησκευμάτων του Υπουργείου Παιδείας.

Ο ρόλος της Γ.Γ. Θρησκευμάτων, υπογραμμίζει η ΝΙΚΗ, ρυθμίζει, μεταξύ πολλών άλλων, τη συνύπαρξη των διαφόρων θρησκευτικών ομολογιών και δογμάτων στη χώρα μας και, εν πολλοίς, την αρμονική συμβίωση των διαφορετικών θρησκευτικών κοινοτήτων στην Ελλάδα, ώστε να αποκλείονται φαινόμενα προσηλυτισμού και μισαλλοδοξίας, πάντα υπό τη συνταγματική διαπίστωση ότι επικρατούσα θρησκεία στην πατρίδα μας είναι αυτή της Ορθόδοξης Χριστιανικής Εκκλησίας.

«Την ώρα που, λόγω της αλλοίωσης των πολιτιστικών και θρησκευτικών χαρακτηριστικών του ελληνικού πληθυσμού, ανακύπτουν διάφορα καινοφανή ζητήματα που απειλούν την εθνική μας ταυτότητα, οι δηλώσεις Σκέρτσου περί κατάργησης της Γ.Γ. Θρησκευμάτων από το Υπουργείο Παιδείας δεν είναι απλώς ανεύθυνες αλλά και επικίνδυνες!», έγραψε στο Χ ο Δήμος Θανάσουλας, Εκπρόσωπος Τύπου του Δημοκρατικού Πατριωτικού Κινήματος ΝΙΚΗ.

@dimitriosnatsios Πάλι «σκέρτσα»… πειράζουν την Παιδεία κομμάτι-κομμάτι. Μέχρι εδώ. #ΝΙΚΗ #παιδεία #Ελλάδα #Νατσιός ♬ πρωτότυπος ήχος - dimitrisnatsios

Οι κορυφαίες απειλές του γάμου & πώς τις ξεπέρασαν πολλά ζευγάρια & απέτρεψαν το διαζύγιο

 

 

Από τους Christian Heim και Caroline Heim

για το Institute for Family Studies

Μαμά, μπαμπάς & παιδιά

Ενωμένη Ρωμηοσύνη 

Η συζυγική απιστία, οι ψυχικές ασθένειες και οι οικονομικές δυσκολίες οδηγούν στο τέλος πολλούς γάμους. Ωστόσο πολλά ζευγάρια καταφέρνουν να ξεπεράσουν αυτές τις δυσκολίες και κρατούν το γάμο τους. Πώς αυτοί οι σύζυγοι στέκονται ενωμένοι, ενώ άλλοι καταρρέουν; Η μελέτη μας ρίχνει φως σε αυτά τα ερωτήματα και υπογραμμίζει μια σημαντική αρχή που διατηρεί τις σχέσεις μας δυνατές και  ανθεκτικές.

Οι κύριοι λόγοι διαζυγίου

Οι κύριοι λόγοι διαζυγίου περιλαμβάνουν την έλλειψη αφοσίωσης και φροντίδας, μια εξωσυζυγική σχέση, υπερβολικές συγκρούσεις, οικονομική πίεση, κατάχρηση ουσιών και βία κατά ενός συντρόφου. Ωστόσο, παρά το ότι είναι πολλά τα ζευγάρια  που αντιμετωπίζουν περισσότερα ή λιγότερα από αυτά τα ζητήματα στη διάρκεια του γάμου τους, αρκετά καταφέρνουν να τα αντιμετωπίσουν. Ως ψυχίατρος, έχω δει (ο Christian) ζευγάρια να βρίσκουν ξανά σημεία επαφής, αφού την στερήθηκαν προσωρινά, να γίνονται πιο δυνατά μετά από μια εξωσυζυγική σχέση ή μια συζυγική σύγκρουση και να ανακάμπτουν μετά από μια οικονομική καταστροφή. Πώς όμως; Η απάντηση μπορεί να αναζητηθεί στη νέα μας μελέτη.

Τι δήλωσαν τα ζευγάρια;

Ρωτήσαμε 180 ζευγάρια με ανθεκτικό γάμο, που χρονολογούνταν πάνω από 40 έτη, από 42 χώρες, σχετικά με τους κυρίους στρεσογόνους παράγοντες που απείλησαν να καταστρέψουν το γάμο τους. Ρωτήσαμε επίσης πώς ξεπέρασαν αυτούς τους στρεσογόνους παράγοντες και κατάφεραν να μείνουν μαζί. Διαπιστώσαμε πως ο αγώνας τους έκρυβε μία ισχυρή μέθοδο, έναν συγκεκριμένο τρόπο με τον οποίο αυτά τα ζευγάρια αντιμετώπιζαν τις δυσκολίες.

Οι μεγαλύτερες απειλές για τους γάμους τους ήταν : θάνατος ή ασθένεια ενός παιδιού, συζυγική απιστία και ψυχική ασθένεια του ενός συζύγου.

Εικ.: Οι 9 Στρεσογόνοι παράγοντες που απείλησαν (αλλά δεν διέλυσαν) τους γάμους

(Μετάφραση: Θάνατος ή σοβαρή ασθένεια παιδιού,  Απιστία,  Χρόνια ψυχική νόσος συζύγου, Προβλήματα με πεθερικά, Παρατεταμένη απουσία, Εργασιακά προβλήματα, Προβλήματα γονεϊκότητας, Σοβαρά προβλήματα υγείας ή ατύχημα ενός συζύγου, Οικονομικά προβλήματα )

Πολλά από αυτά τα προβλήματα αναφέρονται ως οι βασικοί παράγοντες που συμβάλλουν σε ένα διαζύγιο. Το σημαντικό ερώτημα είναι πώς τους αντιμετώπισαν τα ανθεκτικά ζευγάρια της μελέτης μας. Η απάντηση απεικονίζεται στο παρακάτω σχήμα.

Εικ.: Μηχανισμοί αντιμετώπισης των δυσκολιών εκ μέρους των ζευγαριών

                                       Σε ποσοστά επί του συνόλου

Καλή επικοινωνία, Προσέγγιση του άλλου, Διατήρηση της ενότητας, Προτεραιότητα στη σχέση, Θυσία ατομικών επιθυμιών, Δέσμευση εκ νέου, Αναζήτηση θεραπείας, Θρησκευτική πίστη, Σεβασμός στη δυσκολία, Βίαιες αντιδράσεις -με αντικείμενα, πόρτες που χτύπησαν-, Τα είπαν «έξω από τα δόντια», Συγχώρεση, Συμφωνία για προσωρινή απομάκρυνση, Προτεραιότητα στις ανάγκες των παιδιών, Χορός, Υποβάθμιση του προβλήματος, Υπομονή)
 

Στρατηγική

Πώς αντιμετώπισαν τις δυσκολίες τα σταθερά ζευγάρια;         

Οι πέντε κορυφαίοι μηχανισμοί αντιμετώπισης ήταν: Η επιδίωξη καλύτερης επικοινωνίας, να πλησιάσουν πιο κοντά ως ζευγάρι, να επιμείνουν να είναι μαζί, να δώσουν προτεραιότητα στη σχέση τους και να θυσιάζουν τις ατομικές επιθυμίες – όλοι μηχανισμοί που συνέκλιναν στην “μαζί”, την από κοινού αντιμετώπιση. Όταν εκδηλώνονταν τα προβλήματα, αυτοί οι σύζυγοι έγερναν προς τα μέσα, προς τη σχέση τους, αντί να επιδιώκουν ατομικές προσεγγίσεις στα προβλήματα. «Μαζί» εφάρμοσαν το 70% όλων των μηχανισμών αντιμετώπισης που αναφέρθηκαν, και συνολικά το 83% «έγειραν προς τα μέσα» ως τον πρωταρχικό μηχανισμό της από κοινού αντιμετώπισης. Ένα άλλο 11,6% θα μπορούσε να θεωρηθεί πως χρησιμοποίησε και «μαζί» και μεμονωμένους μηχανισμούς και μόνο το 5,4% (3 από τους 17) παρουσίασαν συμπεριφορές όπως το να χτυπούν τις πόρτες, να συμφωνούν σε ένα προσωρινό χωρισμό ή να είναι απλά υπομονετικοί—που σίγουρα δεν ήταν «μαζί», μηχανισμοί αντιμετώπισης.

Η μελέτη επίσης εξέτασε τον τρόπο που η χημική ουσία του εγκεφάλου ωκυτοκίνη, η οποία απελευθερώνεται στα συναισθήματα αγάπης και συντροφικότητας, ξεκινά έναν βιολογικό καταρράκτη στον εγκέφαλο και μας κάνει σωματικά και ψυχικά πιο ανθεκτικούς.

Ποια είναι λοιπόν η κύρια οδηγία για τα προβληματικά ζευγάρια;

Το κύριο μήνυμα είναι ότι τα ζευγάρια που αναπτύσσουν προσεγγίσεις «μαζί», από κοινού, αντί για «ατομικές» προσεγγίσεις, τα πάνε πολύ καλύτερα όταν βρεθούν αντιμέτωπα με το άγχος. Η κλίση προς τα μέσα, προς τη σχέση τους, φαίνεται να ενισχύει την υποκείμενη συνοχή του ζευγαριού – την προσκόλλησή του – απελευθερώνοντας περισσότερη ωκυτοκίνη η οποία κάνει το κάθε άτομο πιο ανθεκτικό στη δυσκολία. Οι μεμονωμένες προσεγγίσεις, από όσο δείχνουν τα πράγματα, δεν ενισχύουν την επιζητούμενη ενότητα.

Όλες οι μακροχρόνιες σχέσεις βιώνουν άγχος. Η μελέτη μας υποστηρίζει την θέση ότι «το άγχος που σε μία σχέση μπορεί να αντιμετωπίζεται σωστά, μπορεί να οδηγήσει στο θάνατο μια άλλη» και ότι οι στρεσογόνοι παράγοντες, όσο ανεπιθύμητοι κι αν είναι, «μπορούν να φέρουν τα ζευγάρια πιο κοντά» εάν αντιμετωπιστούν με το σωστό τρόπο. Τι κάνει τη διαφορά; Η κοινή προσέγγιση που περιλαμβάνει την κλίση των συζύγων προς τα μέσα, προς τη σχέση.

Το να αντιμετωπίζουν οι σύζυγοι μαζί το άγχος και να νιώθουν κατόπιν περισσότερο τη συντροφικότητα, γίνεται ένας βρόχος θετικής ανατροφοδότησης: Ξεπερνούν τις αντιξοότητες μαζί, νιώθουν ότι ανήκουν περισσότερο στο «μαζί», αυξάνεται η δική τους ανθεκτικότητα, ξεπερνούν περισσότερες αντιξοότητες μαζί, νιώθουν ότι ανήκουν ακόμη περισσότερο στο γάμο τους και ούτω καθεξής. Μαζί, δυναμώνει ο ένας τον άλλον. Και αυτό οδηγεί σε μακροχρόνιες σχέσεις.⁽¹⁾

Προϋπόθεση η αυτοθυσία

Η ανάπτυξη μιας κοινής προσέγγισης, ωστόσο, συνεπάγεται αυτοθυσία, έναν όρο που έχει λίγη πέραση σήμερα. Η αυτοθυσία σημαίνει να καλλιεργείς τη σχέση πάνω από τον εαυτό και να δίνεις προτεραιότητα στην παραμονή μαζί με τον άλλο. Αυτή η αυτοθυσία, κατά την γνώμη μας, είναι που βοήθησε αυτά τα ζευγάρια να επιλέξουν τους κοινούς, «μαζί», και όχι τους μεμονωμένους μηχανισμούς αντιμετώπισης. Η αυτοθυσία ενεργοποιεί τις προσωπικές ικανότητες φροντίδας και μας κάνει ικανούς να εκπληρώσουμε τις ανάγκες ενός/μίας συζύγου, να τον/την προστατέψουμε και να βοηθήσουμε στην πρόοδό του, καθώς και στη δική μας. Μετά από λίγο, όταν η αυτοθυσία μας γίνεται ευχαρίστως, το αίσθημα της θυσίας μειώνεται.

Συμπέρασμα:

Η μελέτη μας δείχνει τί πρέπει να γίνει σωστά σε μια σχέση για να επιτύχει και όχι τί πρέπει να αποφευχθεί. Υποδηλώνει ότι η προσωπική θυσία σε μια σχέση ανταμείβει τελικά αυτόν που την κάνει, καθώς οδηγεί σε μια μακροβιότερη, ισχυρότερη, σχέση προσφέρει ατομική ολοκλήρωση, προσωπική ανάπτυξη και αντοχές στο γάμο. Υποδηλώνει τέλος ότι η διδασκαλία της χριστιανικής μας πίστης περιγράφει με τον καλύτερο τρόπο μια πανανθρώπινη αλήθεια: «Μακάριόν ἐστι μᾶλλον διδόναι ἢ λαμβάνειν». ⁽²⁾

Ο Christian Heim είναι κλινικός ψυχίατρος και λέκτορας στο University of Queensland. Η Caroline Heim είναι Αναπληρώτρια Καθηγήτρια στο Queensland University of Technology στην Australia.

Παραπομπές:

1. See Falconier, M. K., Jackson, J. B., Hilpert, P., & Bodenmann, G. (2015). Dyadic coping and relationship satisfaction: A meta-analysis. Clinical Psychology Review, 42, 28–46. Hazan, C., & Shaver, P. R. (1994). Attachment as an organizational framework for research on close relationships. Psychological Inquiry, 5(1), 1–22. Skerrett, K. (2015). Resilience in couples: A view of the landscape. In Skerrett, K., & Fergus, K. (Eds.), Couple resilience emerging perspectives (1st ed.; pp. 3–22).
2. Πράξ. 20,35.

ifstudies.org