ΑΝ ΠΕΘΑΝΕΙΣ ΠΡΙΝ ΠΕΘΑΝΕΙΣ, ΔΕ ΘΑ ΠΕΘΑΝΕΙΣ ΟΤΑΝ ΠΕΘΑΝΕΙΣ

(ΠΑΡΟΙΜΙΑ ΟΡΘΟΔΟΞΩΝ ΜΟΝΑΧΩΝ)

Σάββατο 26 Ιουλίου 2014

ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΦΩΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΓΙΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ

Αέναη επΑνάσταση · Αγία Παρασκευή Πρότυπο αγιότητος γυναικών
Η Αγία Παρασκευή, έργο Γεωργίας Δαμικούκα

Γράφει ο π. Άγγελος Αγγελακόπουλος, εφημέριος Ι. Ν. Αγίας Παρασκευής Καλλιπόλεως Πειραιώς

Στίς 26 Ιουλίου η Μία, Αγία, Καθολική και Αποστολική, Ορθόδοξος Εκκλησία εορτάζει την μνήμη της αγίας ενδόξου Οσιοπαρθενομάρτυρος του Χριστού Παρασκευής της αθληφόρου. Όπως είναι γνωστό, η αγία ένδοξος Οσιοπαρθενομάρτυς Παρασκευή έλαβε από τόν Άγιο Τριαδικό Θεό τό ιδιαίτερο χάρισμα της θεραπείας τόσο της σωματικής όσο κυρίως της πνευματικής οράσεως. Είναι η προστάτις των ματιών.

Μάς χαρίζει τό φως. Βέβαια, τό χάρισμα αυτό η αγία ένδοξος Οσιοπαρθενομάρτυς Παρασκευή δέν τό έχει κατά φύσιν, αλλά κατά Χάριν, ως δωρεά, η οποία πηγάζει από τήν πηγή του φωτός, από τό φυσικό φως, από τό αυτοφώς, τόν Ίδιο τόν Θεάνθρωπο Κύριο Ιησού Χριστό, ο οποίος εκήρυξε στεντορεία τη φωνή ότι «Εγώ ειμί τό Φως του κόσμου»[1].

Πώς, όμως, η αγία ένδοξος Οσιοπαρθενομάρτυς Παρασκευή αξιώθηκε τοιούτου χαρίσματος;

Σύμφωνα με το συναξάριο, ο ειδωλολάτρης τότε βασιλιάς Αντωνίνος, θέλοντας νά πείσει τήν Αγία νά θυσιάσει στά είδωλα καί βλέποντας τήν σταθερά καί επίμονη άρνησή της, πρόσταξε νά ανάψουν μιά μεγάλη φωτιά καί νά βάλουν ένα καζάνι γεμάτο πίσσα καί θειάφι νά βράζει καλά καί νά ρίξουν μέσα στό καζάνι τήν Αγία, νά καεί. Η Αγία χαρούμενη, επειδή επρόκειτο νά αναχωρήσει από τόν ψεύτικο αυτόν κόσμο καί νά πάει στόν αληθινό καί αιώνιο, έκανε τόν σταυρό της καί μπήκε μέσα. 

Περιμένοντας δυό καί τρεις ώρες ο βασιλιάς, βλέπει ότι η Αγία δέν καίγεται καί τής λέει: «Παρασκευή, γιατί δέν καίγεσαι»; «Διότι, ο Χριστός μού δρόσισε τό νερό», απαντά η Αγία. «Ράντισε κι εμένα, νά δω αν καίει», τής λέει ο βασιλιάς. Πήρε, λοιπόν, η Αγία μέ τά δυό της χέρια καί τού έρριξε στό πρόσωπο καί ευθύς τυφλώθηκε καί τό πρόσωπό του γδάρθηκε. 

Φωνάζει τότε ο βασιλιάς: «Μέγας ο Θεός των Χριστιανών! Πιστεύω κι εγώ σ’ Αυτόν καί βγές νά μέ βαπτίσεις». Βγαίνει η Αγία, τόν βαπτίζει καί του ξαναδίνει τό φως των οφθαλμών του, λέγοντας: «Βασιλιά, ο Θεός των Χριστιανών σέ απαλλάσσει από τήν δεινή αυτή μάστιγα». Μετά από αυτό τό γεγονός η Αγία έλαβε την χάρι από τόν Θεό νά θεραπεύει τούς πάσχοντας από τις παθήσεις των ματιών[2].

Ενώ η έλευση του πρώτου Φωτός, του Χριστού, καί η εμφάνιση των τρίτων φώτων, των Αγίων ανθρώπων (δεύτερα φώτα είναι οι άγιοι Άγγελοι, κατά τόν άγιο Γρηγόριο τόν Θεολόγο) θά έπρεπε νά σημαίνει ευλογία καί σωτηρία, εντούτοις επικρατεί καί απλώνεται τό σκότος, η κατάπτωση, η διαφθορά καί η τυφλότητα. Ακόμη καί μέσα στήν αγιοτόκο και ηρωοτόκο Ελλάδα μας. Μιά χώρα, ένας τόπος αγίων καί ηρώων, στόν οποίο θά έπρεπε νά κυριαρχεί καί νά λάμπει τό Φως του Χριστού καί των Αγίων, όπως έλαμπε επί αιώνες στη Ρωμιοσύνη του Βυζαντίου.

Ας μάς επιτρέψει, σήμερα, η αγάπη σας νά αναφέρουμε μερικά τέτοια δείγματα ελλείψεως φωτός, ακολουθώντας κατά πόδας τό παράδειγμα της σήμερον εορταζομένης αγίας ενδόξου Οσιοπαρθενομάρτυρος Παρασκευής.

Α) Αντιμετώπιση της ατεκνίας

Οι γονείς της Αγίας Παρασκευής, Αγάθων καί Πολιτεία, ήταν δίκαιοι καί ευλαβείς˙ είχαν περάσει μιά ζωή αφιερωμένη στόν Θεό˙ ήταν «ολοτρόπω νεύσει πρός Θεόν κεκλικότες»˙ είχαν κλίνει, είχαν νεύσει μέ όλους τούς τρόπους πρός τόν Θεό˙ όλη η ζωή τους ήταν μιά δοξολογία, μιά εξύμνηση του Θεού καί μιά τήρηση των εντολών του. Δέν είναι εύκολο νά τηρήσει κανείς τίς εντολές του Θεού καί νά στρέψει όλη του τή ζωή πρός τόν Θεό. Πόσοι από ’μας, αγαπητοί μου, έχουμε στρέψει όλη τή ζωή μας πρός τόν Θεό; Νά είναι όλες μας οι σκέψεις, όλες μας οι ενέργειες, όλες μας οι κινήσεις, όλη μας η ζωή αφιερωμένη στόν Θεό; Μάς κλέβει από ’δω κι από ’κεί ο διάβολος. Άλλοτε ένας φίλος, άλλοτε ένα συμπόσιο, άλλοτε μιά ξεκούραση, ένα γλέντι, μιά διασκέδαση καί αφιερώνουμε τή ζωή μας πολλές φορές όχι στόν Θεό, αλλά στόν κόσμο, το κοσμικό φρόνημα, στό κακό, στήν αμαρτία καί σέ ουδέτερα ή ανάξια πράγματα. Τό ζεύγος, η αγία ξυνωρίς, Αγάθων καί Πολιτεία, είχαν στρέψει τή ζωή τους «ολοτρόπως» πρός τόν Θεό. Καί θά περίμενε κανείς πως όλα τους τά αιτήματα θά εκπληρώνονταν αμέσως από τόν Θεό. 

Εμείς μόλις κάνουμε κάποιο ευλαβικό αφιέρωμα, μόλις ψελλίσουμε κάποια προσευχή, απαιτούμε αμέσως ο Θεός νά εκπληρώσει τό αίτημα της προσευχής μας. Δέν έχουμε υπομονή καί εμπιστοσύνη στή σοφία και την πρόνοια του Θεού, ο οποίος πρός τό συμφέρον μας πάντα ικανοποιεί τά αιτήματά μας. Μιά ζωή, λοιπόν, αφιερωμένη στόν Θεό, ο Αγάθων καί η Πολιτεία. Καί είχαν ένα μόνο αίτημα από τόν Θεό. Νά τούς χαρίσει ένα παιδί. Πόσο λογικό καί εύλογο αίτημα! Ήταν πολύ φυσικό νά λυπούνται καί νά στενοχωριούνται, χωρίς, όμως, νά χάνουν τήν εμπιστοσύνη πρός τόν Θεό, χωρίς νά παροργίζονται καί χωρίς νά στρέφονται εναντίον του Θεού. 

Στενοχωρούνταν τόσο διότι δέν θά υπήρχε κάποιος διάδοχος του γένους τους, όσο καί γιατί δέν είχαν κάποιον κληρονόμο του πλούτου τους. Τό ζεύγος, όμως, δέν τό έβαλε κάτω, αλλά μιμούμενο τά προγενέστερα στείρα και άτεκνα ζεύγη της Παλαιάς Διαθήκης, τήν προφήτιδα Άννα, τήν μητέρα του αγίου προφήτου Σαμουήλ, τούς Αγίους Ιωακείμ και Άννα, τούς γονείς της Υπεραγίας Δεσποίνης ημών Θεοτόκου καί Αειπαρθένου Μαρίας καί τούς Αγίους Ζαχαρία και Ελισσάβετ, τούς γονείς του Τιμίου Προφήτου, Προδρόμου καί Βαπτιστού Ιωάννου, προσέτρεξε μέσω της αδιαλείπτου προσευχής στόν Θεό. Τότε ο Θεός όχι απλώς ικανοποιήσε τό αίτημά τους, αλλά τούς έδωσε έναν εξαίσιο καρπό˙ τήν αγία ένδοξο Οσιοπαρθενομάρτυρα Παρασκευή.

Τηρούμε εμείς, αγαπητοί μου, παρόμοια στάση σέ ανάλογες περιπτώσεις;

Μιμούμαστε το παράδειγμα της νηστείας, της προσευχής και της πλήρους εμπιστοσύνης στο θέλημα του Θεού των γονέων της αγίας Παρασκευής προς απόκτηση παιδιών, ή σπεύδουμε «αγαλλομένω ποδί» σέ ιατρικές λύσεις, όπως αυτές της τεχνητής, ενδοσωματικής ή εξωσωματικής γονιμοποίησης μέ απρόβλεπτες συνέπειες; Μήπως αντικαθιστούμε τόν κύριο καί πρωταρχικό σκοπό του μυστηρίου του Γάμου, πού είναι η θέωση, εξαγιασμός καί η ένωση του ανδρογύνου μέ τόν Χριστό, καί τόν ταυτίζουμε μέ τήν τεκνογονία, πράγμα τό οποίο αποτελεί περιορισμό του νοήματος του Γάμου στίς σαρκικές σχέσεις; Η Ορθόδοξος Εκκλησία δεν μπορεί να προτείνει την προσφυγή στην ούτως ή άλλως προβληματική παρεμβατική αναπαραγωγή, παρά μόνο την εμμονή στα αιώνια και διαχρονικά πρότυπα, τους Αγίους.

Β) Πρότυπο αγιότητος γυναικών

Η ζωή της αγίας ενδόξου Οσιοπαρθενομάρτυρος Παρασκευής υπήρξε υποδειγματική. Νά πώς μάς τόν περιγράφει ο εθνοϊερομάρτυς, Ισαπόστολος, φωτιστής του Γένους μας και μεγάλος διδάχος άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός, ο οποίος αφιερώνει ολόκληρη τήν Δ΄ Διδαχή του στήν ερμηνεία της παραβολής του σπορέως, παρουσιάζοντας τήν Αγία Παρασκευή ως παράδειγμα εκατονταπλασίονος καρποφορίας του σπόρου του Θεού.
«Η Αγία μετά τήν κοίμηση των γονέων της, ούσα δωδεκαετής, έμεινε σ’ένα πύργο υψηλό. Ο υψηλός καί δυνατός αυτός πύργος είναι ο ουρανός, πού μοίρασε δηλαδή όλα τά υπάρχοντα ελεημοσύνη καί τά έστειλε μέ τούς πτωχούς στόν Παράδεισο. 

Μέ τί έβαφε τά μάτια της; Όχι μέ μαυράδι σάν μερικές ανόητες γυναίκες, πού τό βάζουν, γιά νά φαίνονται όμορφες στούς άνδρες, αλλά σηκωνόταν η Αγία κάθε αυγή καί ενθυμουμένη τίς αμαρτίες των χριστιανών έκλαιγε, χτυπώντας τό πρόσωπό της καί βρέχοντάς το μέ δάκρυα. 

Ποιά είναι τά σκουλαρίκια; Είχε τά αυτιά της ανοικτά, στέκοντας μέ ευλάβεια, γιά νά ακούει τό Ιερόν καί Άγιον Ευαγγέλιον. 

Μέ τί έβαφε τά χείλη της; Όχι μέ κοκκινάδι, αλλά λέγοντας τό «Κύριε Ιησού Χριστέ, ελέησόν με τον αμαρτωλόν», είχε δηλαδή τήν ίδια τήν αλήθεια. 

Ποιό είναι τό περιδέραιο, πού είχε στό λαιμό της; Είναι από τίς νηστείες, πού έκανε, καί έλαμπε ο λαιμός της σάν τόν ήλιο. 

Ποιά είναι τά δακτυλίδια; Είναι από τίς πολλές μετάνοιες, πού έκανε, καί γίνονταν κόμποι-κόμποι τά δάκτυλά της. 

Ποιό είναι τό ζωνάρι τό μαλαματένιο; Είναι η παρθενία, πού φύλαγε σ’όλη της τήν ζωή. 

Ποιό είναι τό φόρεμα; Είναι η εντροπή, πού είχε καί ο φόβος του Θεού, πού τήν σκέπαζε. 

Ποιά είναι τά παπούτσια τά υψηλά; Είναι ο νους της, πού τόν είχε στόν ουρανό καί όχι στήν γη, γιά νά στοχάζεται αυτά τά μάταια, τά ψεύτικα, τά γήινα σάν τά άλλα κορίτσια. 

Έτσι στολιζόταν η Αγία. Αν ίσως είναι κανένα κορίτσι καί θέλει νά στολίζεται σάν τήν Αγία Παρασκευή, νά στοχασθεί τί έκανε η Αγία, νά κάνει κι αυτή, γιά νά σωθεί»[3].
Ακούστε, όσες είστε παρθένες καί μάθετε πώς νά παρθενεύετε˙ διότι όχι μόνο όποια μέ τό σώμα παρθενεύει, αυτή λέγεται καθολικά παρθένος, αλλά εκείνη, η οποία είναι καί κατά τήν ψυχή καθαρά καί δέν έχει στόν λογισμό της αισχρές ενθυμήσεις, αυτή είναι καθολικά παρθένος.

Ακούστε, όσες έχετε άνδρες, τί λέγει ο Απ. Παύλος: «Μετά αιδούς καί σωφροσύνης κοσμείν εαυτάς, μή εν πλάσμασιν ή χρυσώ ή μαργαρίταις ή ιματισμώ πολυτελεί, αλλ’ ο πρέπει γυναιξίν, επαγγελλομέναις θεοσέβειαν δι’έργων αγαθών»[4]. Δηλαδή, νά μήν μακιγιάρεστε, ούτε νά στολίζεστε μέ χρυσά φορέματα καί μέ μαργαριτάρια, αλλά νά είστε τιμημένες καί σόφρωνες, καθώς ταιριάζει σέ γυναίκες χριστιανών, οι οποίες θέλουν νά αρέσουν στόν Χριστό μέ έργα αγαθά καί όχι μέ στολίδια.

Ακούστε, όσες έχετε κόρες ανύπανδρες, πώς πρέπει νά τίς εκπαιδεύετε. Νά μή γίνεστε εσείς τό κακό παράδειγμα σ’ αυτές, αλλά νά είστε τύπος καί παράδειγμα των θυγατέρων σας σέ κάθε θεάρεστο έργο. Διότι, όταν εσείς λέτε λόγια, πού μολύνουν τίς ψυχές των απλών παρθένων, όταν δέν αγαπάτε τήν εργασία του οίκου, όταν αντιλέγετε στούς ίδιους τούς άνδρες σας, όταν βγαίνετε συχνά έξω απ’τό σπίτι, όταν χορεύετε, όταν δέν πηγαίνετε στήν Εκκλησία, όταν αγαπάτε τό πολύ κρασί, όταν δέν έχετε καμμιά ευλάβεια, ούτε εγκράτεια γλώσσας, από πού αλλού νά εκπαιδευθούν οι μικρές κόρες, οι οποίες δέν βγαίνουν έξω απ’τό σπίτι;

Αλλά, η Αγία Παρασκευή δέν ήταν τέτοια, ούτε εκπαιδεύθηκε μέ τέτοιο τρόπο από τή μητέρα της, ούτε ξόδευε τήν ομορφιά καί τό κάλλος της σέ ατάκτους έρωτες νέων, ούτε άγρευε τίς ψυχές των ανδρών, αλλά πάντοτε ένα έργο είχε απαραίτητο˙ τό νά στολίζει τήν ψυχή της μέ νηστεία, μέ εγκράτεια, μέ σιωπή, μέ προσοχή, μέ παρθενία, μέ ελεημοσύνη καί μέ κάθε θεάρεστο έργο»[5].

Θαυμάζει κανείς στό πρόσωπο της Αγίας Παρασκευής τό ηθικό καί πνευματικό μεγαλείο, πού έχουν οι γυναίκες, οι οποίες, μερικές φορές, ξεπερνούν ακόμη καί τούς θεωρουμένους δυνατούς άνδρες σέ αφοσίωση στό Θεό. Οι άγιοι Πατέρες της Εκκλησίας αναφερόμενοι, μερικές φορές, σέ εύθραυστες καί λεπτές γυναικείες μορφές, απορούν πώς αυτές οι γυναίκες μ’αυτή τήν ευαίσθητη γυναικεία φύση, πού θά νόμιζε κανείς ότι στήν πρώτη δυσκολία θά κατέρρεαν, πώς έδειξαν τέτοια αντοχή καί τέτοια αφοσίωση στά μαρτύρια, αλλά καί στήν μοναχική άσκηση καί αποδείχθηκαν ανώτερες από τούς άνδρες.

Κι ας πούμε εδώ ότι η ισότητα μεταξύ ανδρών καί γυναικών δέν κρίνεται από τό τί επαγγέλματα ασκεί ο καθένας, όπως πρεσβεύει τό ανόητο φεμινιστικό κίνημα, το οποίο δημιουργεί ταραχή καί αναστατώνει τήν κοινωνία. Γιατί, όπως η ανδρική φύση είναι φτιαγμένη από τόν Θεό νά μετέρχεται ορισμένα επαγγέλματα καί ορισμένες εργασίες, λόγω της φυσικής της κατασκευής, έτσι καί η λεπτή καί ευαίσθητη γυναικεία φύση είναι κατάλληλη από τόν Θεό νά ακολουθεί καί νά μετέρχεται ορισμένα επαγγέλματα καί ιδίως τό μεγάλο λειτούργημα της μητρότητος. 

Δέν υπάρχει ιερότερο λειτούργημα από τό λειτούργημα της μητρότητος.

Η ισότητα, λοιπόν, δέν έγκειται στό τί επαγγέλματα μετέρχεται κανείς σ’αυτή εδώ τή ζωή. Ούτε στό αν μπορεί ή όχι νά γίνει η γυναίκα «ιερεύς»˙ πού δέν μπορεί νά γίνει, γιατί αυτό είναι ένα ξενόφερτο, αντιπαραδοσιακό, αντορθόδοξο, αντιχριστιανικό καί ειδωλολατρικό αίτημα. Η ισότητα έγκειται στό αν η γυναίκα μπορεί νά επιτύχει πνευματικά τά ίδια πράγματα, πού επιτυγχάνουν οι άνδρες˙ στο αν υπάρχει ισότητα στήν αγιότητα καί στήν αρετή˙ στο αν μπορούν οι γυναίκες νά κατακτήσουν, με την Χάριν του Θεού, τήν επουράνιο Βασιλεία˙ στο αν μπορούν νά κατανοήσουν τό κήρυγμα καί να αφοσιωθούν στόν Θεό.

Τί είναι αυτή εδώ η ζωή μ’αυτές τίς διαφοροποιήσεις καί ανισότητες; Μήπως καί ανάμεσα στούς άνδρες δέν υπάρχουν του κόσμου οι ανισότητες;

Γιά τήν Μία, Αγία, Καθολική, Αποστολική, Ορθόδοξο Εκκλησία δέν υπάρχουν ανισότητες μεταξύ των δύο φύλων παρά μόνο διαφοροποιήσεις φυσικές καί λειτουργικές. Αυτό, άλλωστε  λέγει καί ο Απ. Παύλος: «Ουκ ένι άρσεν καί θήλυ˙ πάντες γάρ υμείς εις έστε εν Χριστώ Ιησού»[6]. Δηλαδή, μπροστά στόν Θεό δέν είναι αρσενικό ούτε θηλυκό˙ δέν λογαριάζει ο Θεός ότι μόνο οι άνδρες θά σωθούν, ενώ οι γυναίκες θά κολασθούν, αλλά όλοι όσοι πιστεύουν σ’Αυτόν, είναι ίσοι μεταξύ τους. 

Αυτό, άλλωστε, αποδεικνύει καί η λειτουργική πράξη της Εκκλησίας μας, σύμφωνα μέ τήν οποία εξ ίσου άνδρες καί γυναίκες μετέχουν στήν μυστηριακή ζωή αυτής. Μπορούν καί οι γυναίκες εξ ίσου νά κατακτήσουν τήν αγιότητα καί εδώ είναι ο μεγάλος στίβος. Όποια γυναίκα θέλει νά ξεπεράσει τούς άνδρες, ανοίγεται μπροστά της ο δρόμος της αγιότητος καί της αρετής.

Αντιθέτως, όμως, σήμερα φωνές διαβολικές, φωνές του κακού εξωθούν τίς γυναίκες σέ άλλου είδους εξίσωση πρός τούς ανδρες˙ σέ εξίσωση μέ τήν διαφθορά καί τήν αμαρτία, μέσω των αισχρών και ατίμων σαρκικών παθών, της πορνείας, της μοιχείας και της ομοφυλοφιλίας, με τα οποία τό γυναικείο φύλο ξεφτιλίζεται.

Αγαπητοί, τό Φως είναι ο Ίδιος ο Χριστός, είναι η Ορθοδοξία, η Μία, Αγία, Καθολική καί Αποστολική Εκκλησία. Τό Φως αυτό έχει έλθει στόν κόσμο˙ «τό Φως ελήλυθεν εις τόν κόσμον»[7]. Καί ο κόσμος αυτό το Φως έχει ανάγκη. Τό Φως του Χριστού είναι τό «ενός εστι χρεία»[8] του Ιερού Ευαγγελίου. Είναι ώρα, πλέον, νά ξυπνήσουμε, πριν να είναι αργά˙ «Ώρα ημάς ήδη εξ ύπνου εγερθήναι»[9]. Ας παρακαλέσουμε γονυκλινώς, ικετευτικώς καί εκ βάθους καρδίας τήν εορτάζουσα σήμερα αγία ένδοξο Οσιοπαρθενομάρτυρα του Χριστού Παρασκευή νά κρατά πάντοτε τούς πνευματικούς οφθαλμούς μας, «της ψυχής τά όμματα» ορθάνοικτα. Αμήν!
 
Σημειώσεις
 
[1] Ιω. 8,12.
[2] Η Αγία Παρασκευή, εκδ. Ορθοδόξου Τύπου στή σειρά Βίοι Αγίων, Αθήνα 1984, σσ. 18-19.
[3] Πατερικόν Κυριακοδρόμιον,εκδ. Ι. Κελλίον Αγίου Νικολάου Μπουραζέρη, Άγιον Όρος 2003, σσ. 331-332.
[4] Α΄ προς Τιμόθεον 2, 9-10 [η Καινή Διαθήκη εδώ και (σε μετάφραση) εδώ].
[5]«Βίος καί πολιτεία της Αγίας Οσιοπαρθενομάρτυρος του Χριστού Παρασκευής», Ακολουθία της Αγίας Οσιοπαρθενομάρτυρος του Χριστού Παρασκευής, εκδ. Σχοινά, Βόλος, σσ. 35-36.
[6] προς Γαλάτας 3, 28.
[7] Ιωάννου 3, 19.
[8] κατά Λουκάν 10, 42.
[9] προς Ρωμαίους 13, 11.


Αέναη επΑνάσταση · Αγία Παρασκευή Πρότυπο αγιότητος γυναικών
 
Ερμηνεία Απολυτίκιου της Αγίας Παρασκευής (από εδώ)

Ἦχος α'.

Tὴν σπουδήν σου τῇ κλήσει κατάλληλον,
ἐργασαμένη φερώνυμε,
τὴν ὁμώνυμόν σου πίστιν,
εἰς κατοικίαν κεκλήρωσαι, 
Παρασκευὴ Ἀθληφόρε· 
ὅθεν προχέεις ἰάματα, 
καὶ πρεσβεύεις ὑπὲρ τῶν ψυχῶν ἡμῶν.

Ερμηνεία

Παρασκευή, ἐσὺ ἡ ὁποία φέρεις τοὺς ἄθλους, τὸ μαρτύριό σου,
παρεσκεύασες (κατέστησες) τὴν προθυμία σου
ὅμοια καὶ σύμφωνη μὲ τὸ ὄνομά σου,
ἐσύ, (ἡ) ὄνομα καὶ πράγμα Παρασκευή,
ἔλαβες γιὰ αἰώνια κατοικία σου τὴν ὁμώνυμή σου
―καθ᾽ ὅτι παρεσκευασμένη, ἑτοιμασμένη πρὸ καταβολῆς κόσμου― 
Βασιλεία τῶν Oὐρανῶν, δηλαδὴ τὴν πίστη σ' αὐτὸν τὸν ἴδιο τὸν Xριστό 
(ὁ Ὁποῖος καὶ τὴν ὑποσχέθηκε στοὺς Ἁγίους). 
Γι᾽ αὐτὸ τὸν λόγο πηγάζεις, χαρίζεις σὲ μᾶς θεραπεῖες, 
καὶ παρακαλεῖς τὸν Θεὸ γιὰ τὴν σωτηρία τῶν ψυχῶν μας.
 
(Ἀπόδ.: π. Ἀθ. Σ. Λ.)

* Tό Ἀπολυτίκιο τῆς Ἁγ. Παρασκευῆς εἶναι ἀπό τά ἀρχαιότερα. Θεωρεῖται δέ κάπως δυσερμήνευτο. Δοκιμάσαμε μία σύντομη ἑρμηνευτικὴ προσέγγιση-ἀπόδοση στὴν νέα ἑλληνικὴ ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ὁλοκληρωμένης καὶ ἐκτενοῦς ἑρμηνείας τοῦ ἱεροδ. Nεοφύτου Kαυσοκαλυβίτου.


Δείτε και:


Η αγία που κρατάει δίσκο με δυο μάτια
 
Παρακαλώ και:
 

Παρασκευή 25 Ιουλίου 2014

Βίργκιλ Γκεοργκίου, Από την 25η ώρα στην αιώνια ώρα (η συγκλονιστική ιστορία ενός Ρουμάνου νεομάρτυρα ιερέα)


ΑΠΟ ΤΗΝ 25η ΩΡΑ ΣΤΗΝ ΑΙΩΝΙΑ ΩΡΑ - Το αίνιγμα της σχέσης με τον πατέρα

Από την Πολιτεία

Για να κρύβει ο άνθρωπος μια επίμονη δίψα για κάτι που μοιάζει -στον σχετικό κόσμο μας- ανύπαρκτο, θα πρέπει κάπου, κάπως, να υπάρχει. Ναι, υπάρχει ο αληθινός έρωτας που όλοι γυρεύουμε, σπάνια αλλά συμβαίνει, γι' αυτό επιμένουμε. Ναι, υπάρχει η νέα γη που υποψιαζόταν μαγνητισμένος ο Κολόμβος. Ναι, υπάρχει ο θεός που μας τραβάει ακόμα και να μαρτυρήσουμε. Και ναι, ο ιδανικός, τέλειος πατέρας, υπάρχει.
Δεν είναι μόνο σκληρός, εξουσιαστής, ερωτικός αντίζηλος, απογοητευμένος από τον γιο και ο γιος απογοητευμένος από τον πατέρα, πήχυς σαδιστικά υψηλός ισόβια, και όλα όσα διατυπώνει, με το δίκιο της ανήσυχη, η ψυχολογία. Ένας άγιος πατέρας είναι εφικτός. Το φανερώνει με λεπτομέρειες, με διάφανο, λιτό, βιωματικότατο τρόπο ο Βίργκιλ, ο γιος του Κονσταντίν Γκεοργκίου.
Είναι λοιπόν δωρεά για μένα που τόση ψυχολογία ξεφύλλισα -γεμάτη οικογενειακές αθλιότητες, εγκλήματα, διαστροφές, δαιμονικούς εγωισμούς, κακοποιήσεις- να παρακολουθώ μια τέτοια σχέση γιου και πατέρα.
Με τον τύπο των ήλων νωπότατο, με την ποιότητα του γιου ισχυρή απόδειξη βαθιάς παιδαγωγίας. Και παντού ο ρεαλιστικότατος κόσμος των θαυμαστών, η υπέρβαση μιας καλά οργανωμένης ιστορικής κόλασης. Χάρη σε ένα πατέρα, ιερέα ξυπόλυτο, που λέει στα παιδιά του: Είμαι το άλογο του Χριστού. Ο Θεός καβαλάει πάνω μου σαν σε άλογο. (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)


Περιεχόμενα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΕΞΟΜΟΛΟΓΗΣΗ
Πρωτάνοιξα τα μάτια μου και είδα μια εικόνα
Γενεαλογικό και γεωγραφικό σχεδίασμα
Ο πατέρας μου, ο υπηρέτης του ουρανού
Η βαρύτητα των αγγέλων
Ο πατέρας μου, πατέρας όλων
Θεολογία και θρήνος
Έρωτας Θεολογίας
Δερμάτινος χιτώνας, φορεσιά μας και κάτεργο
Παιδί μικρό στον επί γης ουρανό
Το πρεσβυτέριο και οι νεκροί γείτονές μας
Ζωή στους ουρανούς
Ιστορία τρομερή των προγόνων μου
Ένας ξυπόλυτος ιερέας και οι προλετάριοι της Εκκλησίας
Άλογο του Θεού
Ο πατέρας μου αιρετικός και συλητής του κοιμητηρίου
Με το σώμα του ανέβηκε ο πατέρας μου στον ουρανό;


Κριτικές (από την ιστοσελίδα των εκδόσεων Αρμός)

π. Γεώργιος Οικονόμου: Στη χορεία των πολύ αγαπημένων μου, Φώτη Κόντογλου, Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη, Φιόντορ Ντοστογιέφσκη, γέροντος Παϊσίου, οσίου Πορφυρίου του Καυσοκαλυβίτου, Ιωάννου του Χρυσοστόμου, ανήκει πλέον αναμφίβολα και ο Βίργκιλ Γκεοργκίου. Είχα διαβάσει πριν δεκαεφτά χρόνια, αφού την βρήκα με επιμονή, την εξαντλημένη "25η Ώρα", και με είχε συγκλονίσει. Τον "Θεό στο Παρίσι" λόγω πνευματικής ανωριμότητας δεν τον εκτίμησα δεόντως αλλά σύντομα θα τον μελετήσω εξ αρχής. Το δε άρτι εκδοθέν "Από την 25η ώρα στην αιώνια ώρα" από τον Αρμό, που επιμένει μέσα στην κρίση να εκδίδει θαυμάσια βιβλία και σε απόδοση Μάρως Βαμβουνάκη, ήταν μία αποκάλυψη. Το συνιστώ ένθερμα, ειδικά οι ιερείς θα έπρεπε να το διαβάσουμε διακόσιες φορές τουλάχιστον! 
Μία μικρή γεύση: "Οι σύγχρονοί μου - άνθρωποι του επιστημονικού και υλιστικού αιώνα μας - προσπαθούν να ερμηνεύσουν με επιστημονική ακρίβεια την πορεία μου, τους λογισμούς μου, τη γνώμη μου, τις πράξεις μου. Επιμένουν να χρησιμοποιούν πυξίδες. Αλλά η βελόνα της πυξίδας δεν μπορεί να δείξει παρά επίγειους προσανατολισμούς. Εμένα, με το να μην μπορούν με την πυξίδα τους να εντοπίσουν κατά που πάνε τα βήματά μου, δεν μπορούν ούτε να με υποστηρίξουν, προκειμένου να έχουν έναν ακόμα οπαδό, ούτε να με θανατώσουν και να γλιτώσουν από έναν εχθρό επιπλέον. Η πυξίδα τους δεν έπιανε τα βήματά μου... Το σφάλμα είναι δικό τους, αφού χρησιμοποιούν μια πυξίδα, για να δείχνουν αποκλειστικά τα τέσσερα σημεία του ορίζοντα και ποτέ τον ουρανό. Κι επειδή τα μηχανήματά τους δεν δείχνουν τον ουρανό, συμπέραναν πως ουρανός δεν υπάρχει. Τόσο το χειρότερο γι' αυτούς, εμένα προορισμός μου είναι ο ουρανός".  

Λία Κικαρέα: Πρόσφατα διάβασα το "Ἑνα όνομα για την αιωνιότητα"!! Ετσι "γνώρισα" τον συγγραφέα και συγκλονισμένη άρχισα να αναζητώ επίμονα την "25η ώρα". Πατέρα Γ. Οικονόμου, συμφωνώ απόλυτα με την κριτική σας. Ναι, ΟΛΟΙ μας πρέπει να το διαβάσουμε.

Άλλα βιβλία του (από την Πολιτεία)

Ο Θεός στο Παρίσι


(...) Και ενώ το μήνυμα του "Ο Θεός στο Παρίσι" αναφέρεται ευθέως στην ελευθερία του ανθρώπινου προσώπου στην αντίστασή του απέναντι στον κάθε είδους ολοκληρωτισμό, ο αναγνώστης θα ανακαλύψει παράλληλα, μέσα από τη διήγηση, πλήθος αναφορών στην πολιτιστική συμπόρευση των λαών της Ρουμανίας και της Ελλάδος. (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)

Ο Δερμάτινος Χιτώνας

Τη νεκρότητα, για την οποία μιλά η παραπάνω περικοπή, παρακολουθεί και περιγράφει ο γνωστός "προφητικός" Ορθόδοξος Ρουμάνος συγγραφέας Βίργκιλ Γκεοργκίου, διαγράφοντας την πορεία και τη ζωή του ήρωά του, Ρολάνδου Πανσέληνου. Τη νεκρότητα, που ως "εν τω θανάτω ζωή" εκδηλώνεται στην περίπτωση του Πανσέληνου με μια αλυσίδα από κάθε λογής προσβολές, ύβρεις, βασανιστήρια, καταδιώξεις και πλεκτάνες. Όλ' αυτά επιφανειακά φαίνονται αναίτια. Ακατανόητα για τον ήρωα και για τον αναγνώστη ακόμη, που συνεπαίρνεται από την πλοκή τους.
Να όμως, που μέσα από αυτά υφαίνει ο συγγραφέας το δίχτυ της ανθρώπινης ζωής, όπως αυτό απλώνεται μετά την "πτώση" του ανθρώπου και την έξοδό του από τον Παράδεισο. Καταφέρνει έτσι, ξετυλίγοντας μια ιστορία γεμάτη περιπέτειες και απρόσμενα, να συνδέσει τη ζωή του ανθρώπου γενικά και του ήρωά του συγκεκριμένα με τα κορυφαία προβλήματα, που τη σημασία τους ο σημερινός άνθρωπος απώλεσε, παραδέρνοντας μέσα στον κυκεώνα της εποχής του.
Η λύση έρχεται σαν τελική έξοδος και κάθαρση μέσα από την κορύφωση της αγάπης μιας ψυχής που θυσιάζεται... (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)

"Τους δερματίνους χιτώνας δια τούτο κατεσκεύεσεν (ο Θεός) οιονεί νεκρότητι περιβαλών αυτόν (τον άνθρωπον)" (Μεθόδιος Ολυμπίου).


Περιεχόμενα

Η ΠΟΛΗ ΟΠΟΥ ΣΚΟΤΩΝΟΥΝ ΤΟΥΣ ΝΥΧΤΟΦΥΛΑΚΕΣ
ΓΙΑΤΙ ΣΚΟΤΩΝΟΥΝ ΜΟΝΑΧΑ ΤΟΥΣ ΝΥΧΤΟΦΥΛΑΚΕΣ;
Η ΣΥΛΛΗΨΗ ΤΟΥ ΔΟΛΟΦΟΝΟΥ
ΠΡΟΣΩΠΟ ΜΕ ΠΡΟΣΩΠΟ ΜΕ ΤΟ ΔΟΛΟΦΟΝΟ
ΕΡΕΥΝΑ ΤΗΣ ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ ΣΤΟ ΚΑΜΠΑΡΕ "ΤΟ ΤΕΤΑΡΤΟ ΤΗΣ ΣΕΛΗΝΗΣ"
ΟΛΟΙ ΟΙ ΝΥΧΤΟΦΥΛΑΚΕΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟΥΡΚΟΙ
Η ΚΥΡΙΑ ΦΙΛΟΘΕΑ, Η ΓΥΝΑΙΚΑ ΤΟΥ ΠΑΝΣΕΛΗΝΟΥ
ΤΑ ΜΙΚΡΟΒΙΑ ΤΟΥ ΤΕΤΑΡΤΟΥ ΤΗΣ ΣΕΛΗΝΗΣ
Η ΚΥΡΙΑ ΦΙΛΟΘΕΑ ΑΝΑΚΡΙΝΕΤΑΙ
Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΙΝΔΟ ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΕΙ ΤΗΝ ΑΛΗΘΕΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΓΑΜΟ ΤΟΥ ΠΑΝΣΕΛΗΝΟΥ
Ο ΜΥΣΤΗΡΙΩΔΗΣ ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΜΕ ΤΟ ΠΕΠΟΝΙ ΕΙΝΑΙ Ο ΠΑΝΣΕΛΗΝΟΣ, Ο ΓΚΑΓΚΣΤΕΡ
ΤΑ ΕΚΑΤΟΜΜΥΡΙΑ ΤΩΝ ΓΚΑΓΚΣΤΕΡ ΒΡΙΣΚΟΝΤΑΙ ΜΕΣΑ ΣΕ ΜΙΑ ΕΚΚΛΗΣΙΑ;
ΤΑ ΙΧΝΗ ΤΩΝ ΤΣΙΓΓΑΝΩΝ
ΟΙ ΓΚΑΓΚΣΤΕΡ ΕΙΝΑΙ ΠΕΝΤΕ
Ο ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΤΩΝ ΔΟΛΟΦΟΝΩΝ
ΝΑ ΜΙΛΗΣΟΥΝ ΟΙ ΜΟΥΓΓΟΙ
ΤΟ ΔΟΛΩΜΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΓΚΑΓΚΣΤΕΡ
Η ΜΗΤΕΡΑ ΤΩΝ ΔΟΛΟΦΟΝΩΝ ΜΕΣΑ ΣΤΗ ΝΥΧΤΑ
Η ΑΣΤΥΝΟΜΙΑ ΕΧΕΙ ΣΤΑ ΧΕΡΙΑ ΤΗΣ ΕΝΑ ΔΕΥΤΕΡΟ ΣΥΝΕΝΟΧΟ: ΤΟ ΣΚΥΛΟ ΤΩΝ ΔΟΛΟΦΟΝΩΝ
ΤΑ ΑΞΙΟΣΕΒΑΣΤΑ ΜΙΚΡΟΒΙΑ ΤΟΥ ΤΕΤΑΡΤΟΥ ΤΗΣ ΣΕΛΗΝΗΣ ΑΠΟΚΗΡΥΣΣΟΥΝ ΤΟΝ ΠΑΝΣΕΛΗΝΟ
ΣΥΛΛΗΨΗ ΤΩΝ ΔΟΛΟΦΟΝΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΚΑΛΥΨΗ ΤΗΣ ΛΕΙΑΣ ΣΤΟ ΚΑΜΠΑΡΕ "ΤΟ ΤΕΤΑΡΤΟ ΤΗΣ ΣΕΛΗΝΗΣ"
ΤΟ ΤΥΧΕΡΟ ΑΓΟΡΙ
ΤΟ ΕΝΔΟΞΟ ΠΕΤΑΓΜΑ ΤΟΥ ΑΜΕΡΙΚΑΝΟΥ ΔΟΛΟΦΟΝΟΥ
"ΕΛΕΥΘΕΡΩΣΤΕ ΤΟ ΦΕΓΓΑΡΙ!..."
ΤΑ ΔΑΚΡΥΑ ΤΩΝ ΤΡΑΠΕΖΙΚΩΝ ΕΙΝΑΙ ΑΠΟ ΧΡΥΣΑΦΙ
Ο ΠΑΝΣΕΛΗΝΟΣ ΑΡΝΕΙΤΑΙ Τ' ΟΝΟΜΑ ΤΟΥ ΚΑΙ ΦΟΡΑΕΙ ΤΟ ΚΟΚΚΙΝΟ ΚΑΣΚΕΤΟ ΤΩΝ ΣΙΔΗΡΟΔΡΟΜΙΚΩΝ
Ο ΜΕΤΑΝΑΣΤΗΣ ΠΟΥ ΜΟΙΡΑΖΕΤΑΙ Τ' ΟΝΟΜΑ ΤΟΥ ΜΕ ΤΟΝ ΠΑΝΣΕΛΗΝΟ, ΟΠΩΣ ΟΙ ΤΑΞΙΔΙΩΤΕΣ ΤΟΥ ΤΡΕΝΟΥ ΜΟΙΡΑΖΟΝΤΑΙ ΤΟ ΨΩΜΙ ΤΟΥΣ
"ΜΟΝΑΧΑ ΕΓΩ ΓΛΙΤΩΣΑ, ΓΙΑ ΝΑ ΣΑΣ ΤΟ ΑΝΑΓΓΕΙΛΩ"
Ο ΠΑΝΣΕΛΗΝΟΣ ΣΥΝΑΝΤΑΕΙ ΑΝΘΡΩΠΟΥΣ ΠΟΥ ΘΡΗΝΟΥΝ ΤΟ ΘΑΝΑΤΟ ΤΟΥ
Ο ΦΟΝΟΣ ΤΗΣ ΩΡΑΙΑΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΡΟΥΧΟ ΝΑ ΦΟΡΕΣΕΙ
Η ΚΟΛΑΣΗ ΤΟΥ ΛΑΤΙΝΙΚΟΥ ΝΟΤΟΥ
Η ΧΑΡΙΣΤΙΚΗ ΒΟΛΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΥΓΕΝΙΚΗ ΓΕΙΤΟΝΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΟΙ ΕΜΠΟΡΟΙ ΤΗΣ ΑΜΜΟΥ, ΤΟΥ ΘΑΛΑΣΣΙΝΟΥ ΝΕΡΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΑΝΕΜΟΥ
ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΤΟΥ ΠΑΝΣΕΛΗΝΟΥ ΣΤΟ ΤΕΤΑΡΤΟ ΤΗΣ ΣΕΛΗΝΗΣ
Ο ΣΑΤΥΡΟΣ ΤΟΥ ΝΕΚΡΟΤΑΦΕΙΟΥ ΤΟΥ ΤΕΤΑΡΤΟΥ ΤΗΣ ΣΕΛΗΝΗΣ
Ο ΠΡΟΣΦΟΡΑΡΗΣ ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΩΝ
ΑΥΤΟΙ ΠΟΥ ΦΥΛΑΝΕ ΜΕΡΑ ΚΑΙ ΝΥΧΤΑ ΤΗ ΓΗ
Ο ΑΝΑΧΩΡΗΤΗΣ ΦΙΛΟΔΩΡΟΣ ΥΠΟΣΧΕΤΑΙ ΣΤΟΝ ΠΑΝΣΕΛΗΝΟ ΤΗΝ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ
Η ΝΙΚΗ


Ένα όνομα για την αιωνιότητα

Περιεχόμενα

Η ΣΥΜΦΟΡΑ ΜΟΥ
ΒΙΟΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΕΙΑ
ΟΙ ΛΕΥΚΟΙ ΠΡΟΓΟΝΟΙ ΜΟΥ
ΓΙΑΤΙ Η ΠΑΤΡΙΔΑ ΜΟΥ ΛΕΓΕΤΑΙ ΝΕΑΜΤΖ
ΕΦΙΠΠΟΣ ΑΚΟΛΟΥΘΟΣ ΤΗΣ ΒΑΣΙΛΙΣΣΑΣ ΤΟΥ ΟΥΡΑΝΟΥ
ΙΕΡΕΙΣ - ΜΟΝΑΧΟΙ ΚΑΙ ΙΕΡΕΙΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΡΧΑΙ
Ο ΑΓΓΕΛΟΣ ΣΤΑ ΕΒΡΑΙΚΑ ΛΕΓΕΤΑΙ "ΜΑΛΑΧ"
Ο ΑΡΤΟΣ ΗΜΩΝ Ο ΕΠΙΟΥΣΙΟΣ ΛΕΓΕΤΑΙ "ΜΑΜΑΛΙΓΚΑ"
ΤΟ ΑΙΓΥΠΤΙΑΚΟ ΒΑΜΒΑΚΙ
ΤΟ ΕΓΚΛΗΜΑ ΣΤΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΙΟ
Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΟΡΧΕΟΕΙΔΗ
Ο π. ΜΕΛΧΙΣΕΔΕΚ Ο ΜΕΓΑΛΟΣ SCOBAY
Η ΓΕΝΙΚΗ ΔΟΚΙΜΗ ΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΕΩΣ ΤΩΝ ΝΕΚΡΩΝ
Η ΣΥΝΑΝΤΗΣΙΣ ΜΕ ΤΟΝ ΠΡΩΤΟ ΕΧΘΡΟ ΜΟΥ
ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΑΠ' ΤΗΝ ΚΑΤΩ ΣΤΗΝ ΑΝΩ ΙΕΡΟΥΣΑΛΗΜ


Διαβάστε επίσης, παρακαλώ:

Συγκλονιστικές ιστορίες Ρουμάνων νεομαρτύρων και ομολογητών επί κομουνισμού (και β΄ μέρος)
Νικολάε Στάινχαρτ, Το Ημερολόγιο της Ευτυχίας (στις αθεϊστικές ρουμανικές φυλακές) 
Ρουμάνοι νεομάρτυρες (ενότητα άρθρων) 
 
Η μάρτυς Ντανιέλα απ' το Βουκουρέστι (που κακοποιήθηκε από τον πατέρα της)
Γεροντάδες & "κρυφοί" ασκητές στη Ρουμανία
Η κοίμηση του μεγάλου γέροντα και ομολογητή της Ρουμανίας π. Ιουστίνου Πίρβου (16.6.2013)
Γεράσιμος ο Ρουμάνος, ο κατά Χριστόν σαλός
 
Για τη Ρωσία:
 
Οι τυφλοί ψάλτες και ο άγιος μαέστρος (αναφορά στο συγκλονιστικό βιβλίο του Γ. Ανσίμωφ "Εχθρός του λαού")  
 
Αλβανία

Αρχιδιάκονος Gabriel
π. Γκαβρίλο, Σέρβος νεομάρτυρας
Και περισσότερα εδώ.


Κίνα: Ο άγιος ιερομάρτυρας π. Στέφανος Γου (17 Μαΐου 1970)


Και: Έλληνες νεομάρτυρες από αθεϊστές κατά τα χρόνια του Εμφύλιου Πολέμου

Ιστοσελίδα για παιδεραστές και αιμομίκτες


Ιστοσελίδα για παιδεραστές και αιμομίκτες είναι αυτή εδώ η σελίδα, στην οποία βρίσκεσαι.
Είναι μια ιστοσελίδα που θέλει να σου πει κάτι, αδερφέ μου, αν είσαι παιδεραστής ή αιμομίκτης.

Αδερφέ μου, έλα στο σπίτι σου - στην Εκκλησία - και μπες κάτω από το πετραχήλι του παπά. Πάρε συγχώρεση και καθοδήγηση για να γιατρευτεί η ψυχή σου και να λυτρωθείς κι εσύ και εκείνοι που πιθανόν έχεις κάνει θύματά σου.
Ο κόσμος θα σε μισήσει αν μάθει τι κάνεις. Το ξέρεις, γι' αυτό και κρύβεσαι. Η Εκκλησία δεν σε μισεί. Σε προσκαλεί. Σε προσκαλεί για μετάνοια και σου προσφέρει την πολύτιμη και ακαταμάχητη βοήθεια του Χριστού, μέσω του ταπεινού και πιστού, αλλά έμπειρου και δυναμικού, πνευματικού σου οδηγού (στο μυστήριο της εξομολόγησης), της προσευχής, της θείας μετάληψης, για να βρεις την Αληθινή Χαρά και την Αληθινή Ζωή!

Τι είναι η Εκκλησία; Ένα πνευματικό Νοσοκομείο που ίδρυσε ο Χριστός για όλους τους αμαρτωλούς, σαν εσένα και σαν εμένα. Ο καθένας μας είναι δεμένος και σε κάποιο πάθος, σε κάποια ηθική και ψυχοσωματική εξάρτηση. Ο ορθόδοξος δρόμος είναι ο δρόμος της θεραπείας, της απεξάρτησης και της απελευθέρωσης.
Ο Χριστός υβρίστηκε και σταυρώθηκε επειδή πλησίαζε τους αμαρτωλούς κι έδινε συγχώρεση στους μετανοημένους. Εμείς, οι ορθόδοξοι χριστιανοί (τ' αδέρφια σου), συχνά υβριζόμαστε επειδή δεν μισούμε εκείνους που διαπράττουν τρομερά αμαρτήματα και φρικτά εγκλήματα, αλλά, αντί να κραυγάζουμε απαιτώντας τη θανάτωσή τους, τους ικετεύουμε να μας πλησιάσουν, να βάλουν αρχή μετάνοιας και να σωθούν!...

Έλα λοιπόν. Η αγκαλιά του Χριστού είναι ανοιχτή και οι παλάμες Του στάζουν το πολύτιμο και ζωοποιό Αίμα που έχυσε για να σε κερδίσει απ' το διάβολο (τον εχθρό σου) και να σε καλέσει στη σωτηρία.
Δεν υπάρχει αμαρτία που να μη σβήνεται εντελώς, χωρίς ανταπόδοση ούτε σ' αυτή ούτε στην άλλη ζωή, με τη μετάνοια και την εξομολόγηση. Μια μόνο αμαρτία δε συγχωρείται: το να μείνω αμετανόητος και, γεμάτος τυφλό εγωισμό, να μη δέχομαι να με συγχωρέσει ο Θεός.
Έλα λοιπόν. Ο ιερέας σε περιμένει. Όταν όλοι σε προδώσουν ή σε λιθοβολήσουν, ο πνευματικός σου (ο εξομολόγος σου) δε θα σε προδώσει και δε θα σε λιθοβολήσει, αλλά θα σε στηρίξει και θα σε βοηθήσει. Θα σε στηρίξει και θα σε βοηθήσει, όχι βέβαια για να συνεχίσεις να κάνεις κακό, αλλά για ν' αλλάξεις και να γεμίσεις από το Φως της μετάνοιας, από το Φως της αγιότητας, από το Φως του Ιησού Χριστού, του Θεού της Αγάπης, του αληθινού Θεού.

Στην Ιστορία της Ορθόδοξης Εκκλησίας υπάρχουν αγίες που θανατώθηκαν από τον πατέρα τους, επειδή αντιστάθηκαν στις αιμομικτικές επιθυμίες του - για παράδειγμα, η αγία Ντύμφνα, ορθόδοξη αγία της αρχαίας Ιρλανδίας, και η αγία Μαρκέλλα της Χίου. Αλλά δες και την αγία Θωμαΐδα της Αλεξάνδρειας, που δολοφονήθηκε από τον πεθερό της, επειδή αρνήθηκε να παραδοθεί στις επιθυμίες του.
Οι αγίες αυτές έχουν να σου πουν κάτι. Μα και όλοι οι αμαρτωλοί που μετανόησαν και σώθηκαν (να μια βαριά περίπτωση, ένας βιαστής και δολοφόνος, που έκλαψε φρικτά και κατέληξε άγιος) έχουν να σου πουν κάτι: Έλα σε μας. Κι ο ίδιος ο Χριστός έχει να σου πει κάτι: "Έλα σε μένα. Δε θα σε διώξω, δε θα σε δικάσω, θα σε λυτρώσω, θα σε βοηθήσω, θα σε σώσω".
 
Ο βράχος όπου μαρτύρησε η αγία Μαρκέλλα στη Χίο (από εδώ)

Αν είσαι θύμα κάποιου παιδεραστή ή αιμομίκτη, έλα στην Εκκλησία. Μπες κάτω από το πετραχήλι του παπά και επίτρεψε στο Χριστό να στείλει τη θεραπευτική χάρη Του στην ψυχή και στο σώμα σου, για να σε γιατρέψει και να σε λυτρώσει.
Επίτρεψε στο Χριστό, μέσω της Εκκλησίας και του πνευματικου οδηγού που η ίδια η Εκκλησία έχει τοποθετήσει εκεί για σένα (σε κάθε ενορία, και στην εκκλησία που λειτουργεί κοντά στο σπίτι σου), να σε βοηθήσει να ελευθερωθείς από τον άνθρωπο που σε βασανίζει και σε εκμεταλλεύεται, αν σου συμβαίνει ακόμη. Έλα, βρες τον παπά, ζήτα βοήθεια.
Ζήτα βοήθεια από ειδικούς, και έλα επίσης στην Εκκλησία, στο πνευματικό Νοσοκομείο, το δρόμο της σωτηρίας και της αγιότητας.
Κάνε το μεγάλο βήμα που θα σου αλλάξει τη ζωή. Έχε θάρρος. Κάνε το σταυρό σου και προχώρα. Ξέφυγε απ' αυτόν. Έλα σε μας. Έλα στο Χριστό, το Γιατρό των ψυχών και των σωμάτων, το Θεό της αγάπης. Σε περιμένει.

Και δες, αν θέλεις:

ΕΛΑ ΟΠΩΣ ΕΙΣΑΙ!
ΖΗΣΕ ΠΕΡΑ ΑΠΟ ΤΑ ΟΡΙΑ!
Αυτογνωσία
Άντε και πίστεψα - Τώρα τι κάνουμε;
Η αγάπη του Θεού προς τους αμαρτωλούς και η σωτηρία τους
Είσαι ο άνθρωπός μου;

Γίνε κι Εσύ Πολεμιστής του Φωτός
Ένα μυστήριο που μας κυνηγάει από παιδιά
Η θρησκεία της χαράς - Γελαστοί άγιοι
"Μαγεία! Ευλογία! Μέθη!": Η εξομολόγηση ενός μοναχού
Σκέψεις για την εξομολόγηση

Η ιστορία της σχέσης ανθρώπου και Θεού
Η άμεση γνώση του Θεού από τους ανθρώπους
Η θεραπευτική των πνευματικών νοσημάτων
Ηθικισμός; Όχι, ευχαριστώ!
Η αμαρτία (χωρίς ηθικισμούς)
Υπέρ των αμαρτωλών
Ο νέος που καταράστηκε το Θεό - και έγινε ο π. Σεραφείμ Ρόουζ
Θεραπεία της μοναξιάς (ΑΝ ΕΙΣΑΙ ΜΟΝΟΣ...)
Θέλει τόλμη η προσευχή!!
Περί προσευχής κάτι βαθύ
 


Επισκέψου το Χαμομηλάκι

Πέμπτη 24 Ιουλίου 2014

Η Πνευματική Νεύρωση της Δύσης

Ολιβιέ Κλεμάν
Μετάφραση: Πάνος Λιαλιάτσης.
Από περιοδικό «ΕΠΟΠΤΕΙΑ», τεύχος 46 / 1980
Μυριόβιβλος

 
Από το χριστιανισμό μαθαίνουμε ότι το πρόσωπο, ανάλογα με την πίστη του, αδράχνεται σε μια μεγάλη αναστάσιμη κίνηση. Στην ευχαριστηριακή καρδιά της Εκκλησίας, όπως και στην πνευματική «καρδιά» κάθε πιστού, ο Χριστός εξακολουθεί να νικά το θάνατο. Έτσι, η ανθρωπότητα και, δι' αυτής, το σύμπαν εισάγονται σε μια πελώρια μεταμόρφωση: την οποία η αγιότητα προλαμβάνει και σπεύδει στην ολοκλήρωσή της. Γιατί, όπως λέει ο απόστολος Παύλος, «πάσα η κτίσις συστενάζει και συνωδίνει άχρι του νυν [...] ελευθερωθήσεται από της δουλείας της φθοράς εις την ελευθερίαν της δόξης των τέκνων του Θεού». (Ρωμ. 8, 18-22).


Η Δύση έμαθε από το χριστιανισμό ότι το πρόσωπο είναι μοναδικό. Παρά τις φιλοσοφίες και τις πολιτικές πρακτικές του «θανάτου του ανθρώπου», ο χριστιανισμός εξακολουθεί να βλέπει κάθε άνθρωπο ως κάτι το απόλυτο. Αλλά η ανάσταση έχει λησμονηθεί, η ανάσταση των νεκρών, των σωμάτων, «της σαρκός», όλης της σάρκας της γης...


Από τα τέλη του Μεσαίωνα, ο χριστιανισμός της Δύσης τόνισε τη «μερική κρίση», ωσάν το παν να παιζόταν τη στιγμή του θανάτου του ατόμου. Έτσι, έγινε μια θρησκεία της «ψυχής» με τη στενή έννοια, τη δυϊστική, που αντιτίθεται στο σώμα, και όχι θρησκεία του προσώπου στην ολότητα της ενσαρκώσεώς του. Το μυστήριο του Πάσχα, που εγκαινιάζει τον ύψιστο σταθμό της κοσμογένεσης, έχει χάσει σημασία και σπουδαιότητα προς όφελος των «αξιομισθιών», που «εκτήσατο υπέρ ημών» ο Εσταυρωμένος. Τονίστηκε ιδιαίτερα ο Άνθρωπος των πόνων, η «ικανοποίηση» της θυσίας του (σαν να ήταν ο χριστιανισμός θυσία για το Θεό και όχι θυσία του Θεού). Οι λατινικοί ορισμοί του 14ου αιώνα (τους οποίους η Μεταρρύθμιση θα σκληρύνει ακόμη, διακόσια χρόνια υστερότερα), βεβαιώνουν πως, ευθύς μετά το θάνατο του ατόμου, ευθύς μετά τη «μερική κρίση», μερικές ψυχές καταδικάζονται οριστικά, ριγμένες έτσι για πάντα στην απουσία του Θεού, ενώ άλλες προχωρούν στη θέαση της θείας ουσίας και της ολοκληρωτικής μακαριότητας. Είμαστε μακριά από την κοινωνική και δυναμική αντίληψη της αδιαίρετης Εκκλησίας, που προσευχόταν (όπως κάνει και σήμερα ακόμη στον εσπερινό της Πεντηκοστής) υπέρ πάντων των νεκρών, εννοώντας και εκείνους που βρίσκονται στον Άδη, αντίληψη, σύμφωνα με την οποία οι άγιοι και ο Χριστός ο ίδιος προσμένουν και προετοιμάζουν την οριστική και παγκόσμια νίκη επί του θανάτου. Μονάχα η προσευχή, στη Δύση, υπέρ των ψυχών του Καθαρτηρίου διαφύλαξε κάποιο στοιχείο απ' αυτή την αρχική δράση, αλλά με προσθήκες εκτιμήσεων κάπως νομικών, έπειτα με απαίτηση χρημάτων, πράγμα που είχε ως συνέπεια την απόρριψή της από τη Μεταρρύθμιση.


 
Ο χορός του θανάτου (μακάβριος χορός),
1493, Michael Wolgemut, από εδώ
 
Διαμέσου αυτής της αλλαγής σκέψεως, η έμμονη σχεδόν θέαση του νεκρού σώματος του Εσταυρωμένου προκάλεσε αυτό που ένας σύγχρονος κοινωνιολόγος, ο Ζαν Ντυβινιό, ονομάζει «τραυματισμό της Δύσεως». Κατά τα τέλη του Μεσαίωνα, έπειτα σε μερικά ρεύματα της Αντιμεταρρυθμίσεως, το κήρυγμα με επίκεντρο την απειλή της κολάσεως, ο πολλαπλασιασμός, στην τέχνη, «των μακάβριων χορών», έπειτα η αλλόκοτη θεατροποίηση των κηδειών, μια θεολογία που, εκτός απ' το Λούθηρο, φαίνεται ν' αγνοεί την εις Άδου κάθοδο του Χριστού, όλα αυτά συνετέλεσαν να μετατρέψουν το χριστιανισμό σε θρησκεία της τραγωδίας και της αθανασίας της ψυχής παρά σε θρησκεία της πασίχαρης αναστάσεως των σωμάτων. Ωστόσο, τα σώματα ξαναζωντανεύουν, τότε, στ' αρχαία αγάλματα, με τη μαρμάρινη γύμνια, που ξεθάβουν οι ουμανιστές, αλλά ο χριστιανισμός βαδίζει πλάϊ στην ουμανιστική παιδεία χωρίς να την ζωογονεί. Τότε, επίσης, τα κινήματα της ευαγγελικής πτώχειας ξαναβρίσκουν στην Αποκάλυψη την υπόσχεση της επίγειας χιλιετούς βασιλείας για τους αναστημένους δικαίους. Αλλ' αυτή η βασιλεία δεν οδηγεί σε μια δημιουργική αγιότητα, αναγγέλλεται δια πυρός και σιδήρου άσκοπων εξεγέρσεων, που καταπνίγονται το ίδιο άσκοπα. Ο ουμανισμός, οι ουτοπίες με ορίζοντα καθαρά επίγειο καταλήγουν σήμερα στη θέληση να λησμονηθεί ο θάνατος.

Έτσι, η Δύση κράτησε από το χριστιανισμό τη βεβαιότητα για το μοναδικό χαραχτήρα του προσώπου, ή, καλύτερα, του ατόμου, αλλ' όχι το μήνυμα της αναστάσεως. Οι αρχαίες αποκρίσεις στο αίνιγμα του θανάτου είναι απαράδεχτες για κείνον που ξέρει πως είναι μοναδικός. Δεν μπορεί κανείς να διαλυθεί στην απεραντοσύνη (διάλυση που μαρτυρούν όσοι πολιτισμοί αποτεφρώνουν τα πτώματα), σαν να ήταν το άτομο ένα σύμφυρμα δανεισμένων στοιχείων στο μεγάλο παιγνίδι του σύμπαντος. Δεν μπορεί να πιστέψει κανείς στη μετεμψύχωση (transmigration) — που μαρτυρείται από παλιά στις λαϊκές παραδόσεις, στην Ευρώπη επίσης — μετεμψύχωση, κατά την οποία, για τους πνευματικούς της Ινδίας κανείς δεν μετεμψυχώνεται, οριστικά, παρά μονάχα το απόλυτο, ο μοναδικός Εαυτός όλων των υπάρξεων. Δεν μπορεί κανείς να πεθάνει με τη φυτική ειρήνη των Ασιατών, και μάλιστα εκείνων των Ρώσων χωρικών, που θαύμασαν ο Τολστόη και ο Σολζενίτσυν. Γι' αυτό ο θάνατος ποτέ δεν ήταν τόσο γυμνός, ένας θάνατος τόσο ωμός, θα λέγαμε, και συνεπώς ακατανόητος. Όταν κάποιος αγαπά, όταν αγάπησε έστω και για μια στιγμή, ξέρει πως κανείς δεν είναι εκ του κόσμου τούτου. Τι σημαίνει τότε, πώς να σκεφθεί ότι κάποιος δεν υπάρχει πια; Ο ακατανόητος και ωμός θάνατος, ιδού η καθαρή αγωνία, ιδού η κόλαση.


Όταν ο θάνατος έχει θεϊκή διαφάνεια, τότε δίνει κάποιο νόημα στον ηλικιωμένο. Όπως το παιδί έχει εμπιστοσύνη στον πατέρα του, έτσι κι αυτός, αλλά πατέρας του δεν μπορεί να είναι παρά ο Θεός. Τότε ο γέρος γίνεται όλος μνήμη και ελπίδα. Η ελπίδα του επιτρέπει ν' αποκρυπτογραφήσει τα πάντα στη Μνήμη του Θεού.


Σήμερα οπισθοχωρούμε με τα νώτα προς το θάνατο, πιστεύουμε πως βοηθάμε τους γέρους κάνοντάς τους να μαϊμουδίζουν τους νέους, αλλά οι γέροι δεν έχουν πια τίποτα να μας πουν, τίποτα να διηγηθούν στα παιδιά, δεν έχουν πια μνήμη, μιας και δεν έχουν πια ελπίδα.


Το 17ο αιώνα, τον καιρό του θριάμβου του ορθολογισμού, οι άνθρωποι έκλειναν στα φρενοκομεία τους «ηλίθιους» και τους «αγαθιάρηδες», μάρτυρες της εύθραυστης φυσικής ύπαρξης, μάρτυρες των αβύσσων: άλλοτε από ενόχληση και φρίκη, άλλοτε γιατί δεν μπορούσαν να υποφέρουν τη σοφία τους... Τον «αιώνα των φώτων», σκέπασαν τις οστεοθήκες που έχασκαν μέσα στο Παρίσι και μάζεψαν τα λείψανα σε νεκροταφεία γύρω από τις πόλεις, κάτω από τις βαριές πλάκες της οικογενειακής ματαιοδοξίας. Στην εποχή μας, κλείνουν τους γέρους σε άσυλα υγιεινής, αν δεν τους παρατούν να φυτοζωούν και να πεθαίνουν ολομόναχοι. Έτσι τους λησμονούν, για να πείσουν καλύτερα τον εαυτό τους πως είναι ακόμη νέοι, μέσα στην παχυλή βεβαιότητα ενός ατέλειωτου χρόνου. Επίσης, oι βαριά άρρωστοι αφήνονται στην επιστημονική απομόνωση των νοσοκομείων, όπου πεθαίνουν μόνοι, καταπληγωμένοι από καθετήρες και βελόνες, συχνά χωρίς αυτοσυνείδηση: χωρίς φίλους, χωρίς προπάντων εκείνη την προσευχή που οδηγεί την ψυχή στους δρόμους του αόρατου. Χωρίς διόλου δυνατότητα, για τον ετοιμοθάνατο, ν' αφήσει στους διπλανούς του μια λέξη που έρχεται ήδη από αλλού και που τους ετοιμάζει και τους ίδιους σ' αυτό το πέρασμα...


Έχουν τα πάντα ειπωθεί για τη δόλια εξαφάνιση του θανάτου στη σύγχρονη

Δύση, και τα πράγματα είναι ακόμη χειρότερα, φαίνεται, στη Σοβιετική Ένωση, όπου τα νεκροταφεία είναι συχνά εγκαταλελειμμένα και εύκολα καταστρέφονται για να δώσουν τη θέση τους σε στάδια: τόπο στη ζωή! Στις Ηνωμένες Πολιτείες, μακιγιάρουν τους νεκρούς για μια στερνή τελετή — Keep smile ακόμη μια φορά —, τα νεκροταφεία απλώνονται σε μεγάλες πρασιές, αθώες σαν λησμονιά. Σε κάποιο καντόνι της Ελβετίας, οι κάτοικοι, για να ξεφύγουν το ψυχολογικό σοκ της τοποθετήσεως του νεκρού στο φέρετρο, μεταφέρουν τη σορό πάνω σε φορείο, όπως έναν άρρωστο ή έναν πληγωμένο.

Οι άνθρωποι σήμερα απομακρύνουν τα παιδιά απ' τους νεκρούς, μολονότι το πρόσωπο μερικών νεκρών, ειρηνικό και όμορφο, θα μπορούσε ν' ανοίξει τα παιδικά μάτια στο μυστήριο. Δεν ξενυχτούν πια τους νεκρούς ούτε λένε στους βαριά αρρώστους πως θα πεθάνουν σε λίγο. Για να τους το ανακοινώσουν, για να ξενυχτήσουν, θάπρεπε να ήξεραν ν' αναλάβουν τον άλλο μέσα στην τρυφερότητα και την προσευχή, στην Εκκλησία. Παρουσιάζουν την αρρώστεια, το θάνατο σαν τυχαία γεγονότα, που δεν έχουν καμιά σημασία και προπάντων τη σημασία πως αυτά θέτουν σε αμφισβήτηση την επάρκεια του κόσμου τούτου. Τα πάντα μένουν σε τούτον τον κόσμο, και το μόνο που επιζητούν είναι να εξαλείψουν τις αρρώστειες, να επιβραδύνουν το θάνατο. Οι άνθρωποι ζουν και πεθαίνουν, και, εφ' όσον τίποτα άλλο δεν υπάρχει εκτός από τούτον τον κόσμο, οι επιζώντες δεν μπορούν τίποτα να σκεφθούν και να πουν. Η βουβαμάρα των νεκρών μας προσβάλλει όλους. Οι άνθρωποι καταφεύγουν σε διάφορες τεχνικές μεθόδους, ανάμεσα στις οποίες η «θεραπευτική μανία» είναι παράλογος παροξυσμός. Αλλ' αυτή η μανία, αν δημιουργεί πρόβλημα, τούτο οφείλεται σε οικονομικούς προπάντων λόγους.

Και η αγωνία φαρμακώνει τα πάντα, προκαλεί μια αληθινή πνευματική νεύρωση. Η επιθυμία του ανθρώπου — με τη σημασία που μιλάει η Αποκάλυψη, μ' έναν τρόπο ολότελα θετικό, «για τον άνδρα των επιθυμιών» — αποταμιεύεται

αντίστροφα σε μια νευρωτική κατανάλωση. Η ψυχοσωματική ιατρική γνωρίζει τη βουλιμία των αγχοτικών. Ολόκληρος ο πολιτισμός μας έχει προσβληθεί απ' αυτή, βουλιμία για τροφή, για εντυπώσεις, για εικόνες, για ήχους, και μάλιστα για τέρψεις «πολιτιστικές». Σ' αυτή τη βουλιμία, αναφαίνεται, βγαίνει στην επιφάνεια, γίνεται ιστορική δομή το «προπατορικό αμάρτημα», αυτή η υφαρπαγή που αναδιπλώνεται στον εαυτό της, ώστε ο Ρωμανός ο Μελωδός, ο μεγάλος υμνογράφος του 6ου αιώνα, να ορίζει τη συμπεριφορά του Αδάμ σαν μιαν «άρνηση της στερήσεως». Επίσης, μπορεί κανείς να ξεγελά την υπαρξιακή αγωνία με την προσμονή, λυρική ή βίαιη, μιας τέλειας κοινωνίας...

Έτσι, αναπτύσσεται ο πολιτισμός των ναρκομανών: χάπια ευφορίας ή ηρεμιστικά, τα όποια συνεχώς αυξάνει η ιατρική βιομηχανία, προβολή στους άλλους, στους εχθρούς, τούτης της σκιάς που μας κυνηγάει και στην οποία οι αρχαϊκοί πολιτισμοί έβλεπαν την εικόνα του ανθρώπινου ειδώλου ή της ψυχής. Και οι μεγάλοι φόβοι και τα μεγάλα θεωρητικά μίση της πολιτικής. Ο ερωτισμός, τα ναρκωτικά, μια κάποια χρήση της μουσικής και της ταχύτητας, τεχνικές μέθοδοι εκστάσεως ξεριζωμένες απ' το αρχικό τους περιβάλλον: Οι άνθρωποι θάθελαν να δώσουν στη ζωή τέτοια ένταση που να μην υπήρχε πια σ' αυτή ούτε σκιά ούτε θάνατος. Όμως ο θάνατος έχει πάντα την τελευταία λέξη. Τίποτα δεν τους αφήνει τόσο μόνους, σε μια παγερή μοναξιά, όσο ένας παροξυσμός. Απομένει το παιχνίδι με την αυτοκτονία —το αντίστροφο ίσως μιας καταφυγής σε βοήθεια— ή, η επιθυμία να δολοφονήσουν την κοινωνία. Γιατί όχι μόνον απ' την εποχή του Ρουσσώ, απ' την εποχή του Μαρξ κυρίως, οι άνθρωποι θεωρούν την κοινωνία ως υπεύθυνη για κάθε κακό, αλλά γιατί ανακαλύπτουν ξαφνικά, όταν πέσουν οι μάσκες, πως αυτός ο πολιτισμός της ευτυχίας είναι στην πραγματικότητα ένας πολιτισμός του θανάτου.


Στο τέλος το παιγνίδι γίνεται πραγματικότητα. Πόσοι νέοι αυτοκτονούν σήμερα γιατί, κατά τη γνώμη τους, δεν υπάρχει πουθενά νόημα; Πόσες νευρικές καταπτώσεις που γίνονται γρήγορα χρόνιες, μένουν αθεράπευτες απ' τη μέθοδο του Φρόϋντ και ερμηνεύονται μονάχα μ' αυτή την απουσία του νοήματος; Ο πειρασμός της αυτοκτονίας εξαπλώνεται ολοένα, απειλεί το ανθρώπινο είδος. Με τον τεχνικό χωρισμό της παιδοποιίας απ' τη σεξουαλικότητα, η γεννητικότητα πέφτει κατακόρυφα στις βιομηχανικές χώρες, στην Ανατολή περισσότερο απ' ό,τι στη Δύση. Η τάση αυτή φτάνει σήμερα ως την Ιαπωνία, την Κίνα, τη νοτιανατολική Ασία. Η αύξηση του μηδενισμού καθιστά έκτοτε δυνατή, κατά τόπους, την αυτοκτονία του είδους.


Σήμερα η σιωπή έσπασε. Το θέμα του θανάτου εμφανίζεται έντονα στη φιλοσοφική, ιστορική και ιατρική σκέψη. Καταγγέλλεται το σκάνδαλο ότι τόσοι άνθρωποι πεθαίνουν μοναχικοί και χωρίς αυτοσυνείδηση, ότι τόσοι γέροι έχουν εγκαταλειφθεί μέσα στην αγωνία που τους λυσσοτρώει. Έτσι, ετοιμάζεται, ίσως, μια μεταμόρφωση του αθεϊσμού. Φαίνεται πως έρχεται ο καιρός μιας λεπτής και θλιμμένης τρυφερότητας, χωρίς ελπίδα, οπότε οι άνθρωποι, ορφανοί, θα σιμώνουν ο ένας δίπλα στον άλλο με ρίγος, περιβάλλοντας τους ετοιμοθάνατους με τρυφερή, κι ωστόσο, άδεια στοργή, αφού είναι εξ ολοκλήρου εκ του κόσμου τούτου. Οι άνθρωποι θα πεθαίνουν μέσα σ' ένα είδος έκστασης, που θα προκαλούν τα ναρκωτικά, περιτριγυρισμένοι από φίλους. Αυτή η επιστροφή στο μηδέν θα τελειώνει σαν μια αιμομιξία: Πραγματικά, ακόμα κι εκεί στην έσχατη απογύμνωση, δεν θα υπάρχει θέση για τον Πατέρα...


Πρέπει να το πούμε; Κάτι τέτοιο δεν θα σημαίνει τη θεραπεία της μεγάλης νεύρωσης της Δύσης. Θα σημαίνει την εποχή μεγάλων πνευματικών κρίσεων, που θα σημαδεύονται από απόπειρες σαν τις προχριστιανικές, αλλά και από ανανέωση του ευαγγελισμού της Αναστάσεως.


Ήδη, οι γιατροί που μελέτησαν λόγια και συμπεριφορά προσώπων που ξαναγύρισαν απ' τα σύνορα του θανάτου, μας θυμίζουν εκείνο που όλοι οι πολιτισμοί ήξεραν, εκτός απ' το δυτικό πολιτισμό των δύο τελευταίων αιώνων: Ότι το πλησίασμα του θανάτου δεν προξενεί μονάχα μιαν απότομη αλλαγή (είναι μια στιγμή πού δεν διαρκεί πολύ, τουλάχιστο στους ηλικιωμένους), αλλ' ακόμη την ειρηνική αποδοχή, το ενδιαφέρον, την περιέργεια
· ότι η ψυχή, αφού, χωριζόμενη του σώματος, ακολουθήσει μια μακριά σήραγγα, παρόμοια μ' εκείνη που απεικόνισε ο Ιερώνυμος Μπός, βγαίνει σ' ένα ολότελα διαφορετικό φως, όπου την περιμένουν, για να την καλωσορίσουν και να την συντροφέψουν, αγαπημένες υπάρξεις που πέθαναν πριν απ' αυτήν ότι τότε η ψυχή ξαναβλέπει και κρίνει το παρελθόν της μέσα σε τούτο το φως, όπου κάθε λέξη, κάθε χειρονομία ανακεφαλαιώνονται και βρίσκουν ένα απροσδόκητο νόημα. Και μετά; Ποτέ κανείς, σ' αυτές τις μαρτυρίες, δεν υπερπήδησε το τελευταίο σύνορο, αφού πρόκειται για άντρες και γυναίκες που ξαναγύρισαν στη ζωή. Μήπως η ψυχή πηγαίνει τότε να διαλυθεί μέσα στο φως ή καταφεύγει σ' αυτό για ν' αναγεννηθεί, μέσα σε μια μήτρα, όπως υποσημαίνει το «Βιβλίο των Νεκρών» του Θιβέτ; Ή μήπως πηγαίνει στο φως του Χριστού, για να καθαρθεί, να ειρηνεύσει, να προετοιμασθεί και ίσως να συνεργασθεί στην τελική μεταμόρφωση του σύμπαντος, σ' αυτή την ανακαίνιση του «ουρανού» και της «γης», την οποία η ψυχή θα πραγματοποιήσει σ' ένα «σώμα δόξης», που το σπέρμα του φέρνει απ' εδώ κάτω;


Εικ. από το άρθρο Το μυστήριο της εξόδου της ψυχής από το σώμα

Σ' αυτές τις προοπτικές, προαισθανόμαστε πως η δυτική αγωνία, που αποβαίνει οικουμενική (ένας απελπισμένος Κινέζος εθνοφρουρός φαίνεται το ίδιο μηδενιστής μ' έναν Δυτικό), συνιστά καθαρά σήμερα την κόλαση, όπου κατεβαίνει ο Χριστός. Εκεί, από κει και από κανένα άλλο μέρος, μας ανασταίνει ο Αναστάς. Η Εκκλησία δεν είναι τίποτε άλλο παρά το ποτήριο της ευχαριστίας, όπου υπεραφθονούν οι θείες ενέργειες «υπέρ της του κόσμου ζωής». Ο άγιος είναι ο άλλως ζων, που δρασκέλισε ήδη το θάνατο και μεταλαμβάνει την ανάσταση. Στην παλαιοχριστιανική εποχή, οι άνθρωποι ονόμαζαν έναν μεγάλο πνευματοφορο ως έναν αναστημένο. Και ο λαός χαρακτήριζε τους χριστιανούς, όταν ο διωγμός ηύξανε το μαρτύριο, ως «εκείνους που δεν φοβούνταν το θάνατο».

Έτσι, ο θάνατος άλλαξε σημασία. Δεν είναι πια τείχος της αγωνίας, αλλά, διαμέσου της αδημονίας που εξομοιώνεται μ' εκείνη του Χριστού, υπόσχεται ειρήνη. «Ειρήνην αφίημι υμίν, ειρήνην την εμήν δίδωμι υμίν», λέει ο Χριστός, «ειρήνην πάντα νουν υπερέχουσαν», «ου καθώς ο κόσμος δίδωσιν»: μια ειρήνη που δεν είναι πια εκ του κόσμου τούτου.


Το να ζει κανείς εν Χριστώ, σημαίνει να ζει πέραν του θανάτου, να κάνει να βλασταίνει μέσα του το «σώμα της δόξης».


Στην Κωνσταντινούπολη, όταν πάρει κανείς την αρχαία «Μέση Οδό», αφήνει πίσω του την Αγία Σοφία, τη βασιλική της του Θεού Σοφίας, που υπήρξε το κέντρο ενός θαυμάσιου, αλλά κλειστού, χριστιανικού πολιτισμού
· και καταλήγει φτάνοντας, στα προάστεια, στη μικρή εκκλησία της Χώρας, δηλαδή των αγρών, οι οποίοι άρχιζαν από κει (όπως λέμε, στο Παρίσι, η Παναγία των Αγρών - Notre Dame des Champs), αλλά δείχνει επίσης το «σύνορο»; εκείνο της πόλης, εκείνο ενός πολιτισμού, το σύνορο κυρίως της ανθρώπινης μοίρας. Σ' ένα ευρύχωρο πλαϊνό παρεκκλήσι, το ύστερο Βυζάντιο που βάδιζε προς το θάνατο, έγραψε για μας το μήνυμά του: στην τοιχογραφία της αψίδας, ο Χριστός κατεβαίνει στον Άδη για να τον συντρίψει· είναι λαμπροφορεμένος, αλλά δεν βρίσκεται πια επί του όρους της Μεταμορφώσεως, είναι στον ίδιο το βυθό της αγωνίας και της σκοτεινής ασφυξίας. Το ένα του πόδι, με μια απίστευτη βία, θραύει τα «κλείθρα του κόσμου τούτου». Το άλλο πόδι, σε μια κίνηση χορού, σαν σε κολύμπι, αρχίζει την άνοδο, όπως ο βουτηχτής που, αφού άγγιξε το βυθό, τον «χτυπά» για ν' ανέβει ξανά στον αέρα και το φως.

Η θρυλική τοιχογραφία της ανάστασης από τη Μονή της Χώρας (δες εδώ)

Αλλά ο αέρας και το φως είναι Εκείνος: «σήμερον μετ' εμού έσει εν τω παραδείσω», μπόρεσε να πει, την ώρα της σταυρώσεως, στο ληστή που ξεψυχούσε δίπλα του. Ο αέρας και το φως είναι η ακτινοβολία του προσώπου του που αστράφτει από το Πνεύμα. Και να η απελευθερωτική χειρονομία: κάθε χέρι του Χριστού πιάνει από τον καρπό του χεριού (και όχι από την παλάμη, η σωτηρία είναι προπάντων ένα δώρο και όχι μια διαπραγμάτευση) τον Άνδρα και τη Γυναίκα, και τους πετά έξω απ' τα μνήματά τους. Κανένα καθρέφτισμα: κάθε πρόσωπο είναι άπειρο και σ' αυτή την τέχνη, τα σώματα δεν ρίχνουν σκιά. Καμμιά μετενσάρκωση: κάθε πρόσωπο είναι μοναδικό. Καμμιά σύγχυση: κάθε πρόσωπο είναι ένα μυστικό. Κανένας χωρισμός: όλα τα πρόσωπα είναι φλόγες της ίδιας Φωτιάς. Και ο σκοπός δεν είναι η αθανασία των ψυχών· αθάνατες, είναι ήδη και στον Άδη, σ' αυτόν τον αθάνατο θάνατο που συνιστά η αγωνία: κάθε πρόσωπο είναι εκ της γης, αλλ' αυτή η γη είναι καμωμένη απ' τον ουρανό.

Κείμενα του Ολιβιέ Κλεμάν εδώ Ολιβιέ Κλεμάν, Ο δυτικός ορθολογισμός ως πρόβλημα 

Επισκεφτείτε και:

Τα πνεύματα των νεκρών και εμείς
Στιγμιότυπο από την Κόλαση σε ορθόδοξη εικόνα
Και βέβαια θ' αναστηθούμε!...
Λήθη θανάτου ή μνήμη θανάτου;