Όταν θυμάμαι τους δασκάλους και τους καθηγητές μου, μια αίσθηση ¨γλύκας¨ ανάμεικτη με μία ¨πίκρα¨ τύψεων πλημμυρίζει τη μνήμη μου. Η ¨γλύκα¨ όμως πλεονεκτεί και, τελικά, επικρατεί. Και ένα αίσθημα ευγνωμοσύνης απλώνεται στην ψυχή μου…
Στη Γ ΄ δημοτικού διδαχτήκαμε για πρώτη φορά τη Μυθολογία. Ο δάσκαλός μας, ο κ. Δερβίσης –ο Θεός να τον αναπαύει-, μας δίδαξε για τον Προμηθέα. Πως έδωσε τη φωτιά στους ανθρώπους, πως τιμωρήθηκε γι’ αυτό, και πως τον ελευθέρωσε ο Ηρακλής. Αργότερα στο λύκειο συνάντησα ξανά τον ήρωα. Τότε που οι φιλόλογοι μας δίδασκαν την «εισαγωγή» για το Αρχαίο Δράμα. Μας έβαλαν να μάθουμε τον ορισμό της Τραγωδίας (έστιν ουν Τραγωδία μίμησις πράξεως, σπουδαίας και τελείας…) και μας δίδαξαν ότι ο Αισχύλος ήταν ο πατέρας της Τραγωδίας. Ότι αυτός παρέλαβε την κληρονομιά του Θέσπη και προχώρησε σε μια καινοτομία εισάγοντας στη σκηνή τον δεύτερο υποκριτή και ότι ένα από τα σπουδαιότερα έργα του που σώζονται μέχρι σήμερα είναι ο ¨Προμηθεύς Δεσμώτης¨.
Εκεί ο Αισχύλος μου συμπλήρωσε μια σημαντική λεπτομέρεια στην ιστορία του Προμηθέα: αυτοί που εκτέλεσαν την εντολή του Δία και έδεσαν τον ήρωα στο βράχο, πιέζοντας τον απρόθυμο Ήφαιστο, ήταν το Κράτος και η Βία. Και πιο μετά, στο Πανεπιστήμιο, με εντυπωσίασε μία ακόμη λεπτομέρεια: Ο Αισχύλος μέσω του Προμηθέα προφητεύει τη σωτηρία από τον υιό της γυναίκας (στην Τραγωδία η Ιώ) που θα έρθει μετά από δεκατρείς γενιές. Και όντως, από την εποχή που πρωτοπαίχτηκε η τραγωδία αυτή, μέχρι την έλευση του Χριστού πέρασαν δεκατρείς γενιές!!! Όμως απόψε η θύμηση μου, γυρίζει στα χρόνια του σχολείου. Και στο πρόσωπο της Βίας.
Το κράτος στον Αισχύλο εμφανίζεται ¨λαλίστατο¨, ¨ειρωνικό¨, ένας ¨σαδιστής¨. Η Βία από την άλλη είναι ¨απρόσωπη¨, ¨βουβή¨ και ¨ωμή¨, θα λέγαμε ¨κτηνώδης¨. Αυτή η βουβή, ωμή και απρόσωπη εικόνα της βίας, που επαληθεύεται –αλίμονο- στο βίωμα των ανθρώπων, πέρασε από τους αρχαίους συγγραφείς και έφτασε ως τις μέρες μας, ακόμη και στα κινηματογραφικά έργα των σκηνοθετών.
Εκείνα, λοιπόν, τα χρόνια του λυκείου που δεν υπήρχε το διαδίκτυο, ανταγωνίζονταν μαχητικά (και τις περισσότερες φορές κέρδιζαν) το σχολείο στο άγγιγμα της ψυχής μας τα περιοδικά και κυρίως οι βιντεοταινίες. Και η εποχή εκείνη-της βιντεοκασέτας- όπως την έζησε η γενιά μου, χαρακτηρίζεται από μια αισθητική που σήμερα είναι γνωστή ως “cult”. Ταινίες – Μετριότητες, συνήθως, αλλά και… ακατέργαστα διαμάντια-, χωρίς το φιλοσοφικό βάθος και την ευγένεια του Αισχύλου αλλά ρεαλιστικές, ωμές και κτηνώδεις στην παρουσίαση της βίας. Και μία τέτοια ταινία ήταν η «Τάξη του ‘84».
Η ταινία ¨Η τάξη του ‘84¨ (Class of 1984, 1982) θεωρείται ένας από τους πιο κλασικούς εκπροσώπους του cult κινηματογράφου της δεκαετίας του '80. Ένας νέος καθηγητής σε ένα υποβαθμισμένο σχολείο έρχεται σε βίαιη σύγκρουση με μια συμμορία μαθητών-πανκ, της οποίας ηγείται ένας χαρισματικός αλλά επικίνδυνος μαθητής.
Το περιεχόμενο και το ξεδίπλωμα της πλοκής στην ταινία μας σόκαρε και τη συζητούσαμε οι μαθητές περισσότερο από τον Αισχύλο. Στην ταινία, η ακραία βία των μαθητών δεν οφείλεται σε έναν συγκεκριμένο λόγο που εξηγείται αναλυτικά, αλλά παρουσιάζεται ως ένα γενικότερο σύμπτωμα μιας κοινωνίας σε παρακμή.
Η ταινία δείχνει ένα εκπαιδευτικό και νομικό σύστημα που είναι ανήμπορο να αντιδράσει. Οι νόμοι παρουσιάζονται να προστατεύουν περισσότερο τους παραβάτες παρά τα θύματα, αφήνοντας τους καθηγητές απροστάτευτους και τους μαθητές-συμμορίες να νιώθουν «ανίκητοι». Το πιο σοκαριστικό όμως είναι ότι ο καθηγητής αναγκάζεται να λειτουργήσει καθ’ομοίωσιν τους για να επιβιώσει. Αυτό είναι το πιο σκοτεινό μήνυμα της ταινίας: ότι στο τέλος, η «πολιτισμένη» κοινωνία νικά μόνο αν χρησιμοποιήσει την ίδια ωμή βία.
Στην εισαγωγή της ταινίας αναφέρεται απειλητικά:
«Πέρυσι υπήρξαν 280.000 καταγεγραμμένα περιστατικά βίας από μαθητές με θύματα καθηγητές και συμμαθητές τους στα λύκεια της Αμερικής.
Δυστυχώς αυτή η ταινία βασίζεται σε αληθινά γεγονότα.
Ευτυχώς, λίγα σχολεία είναι σαν το λύκειο Lincoln!
Για την ώρα…»
Θυμάμαι όταν την πρωτοείδα, πόσο ανακουφισμένος ένιωσα που στο Κλασικό λύκειο Κοζάνης η σχολική πραγματικότητα απείχε μακράν από εκείνη της ταινίας. Όσο τα χρόνια περνούσαν, όμως, ψυχανεμιζόμουν ότι ο μολυσμένος σπόρος είχε μπει. Αργά η γρήγορα τα άνθη του, γεμάτα αγκάθια και δηλητήριο θα αγκάλιαζαν, θα μόλυναν και θα έπνιγαν τα σχολεία.
Και έτσι φτάσαμε στη σύγχρονη σχολική πραγματικότητα.
Στα μαθήματα παιδαγωγικής στο πανεπιστήμιο μάθαμε πως αν διαμορφωθεί μια ¨παράδοση¨ σε ένα σχολείο, είναι πολύ δύσκολο να γεννηθεί μια ¨άλλη¨ που θα την αντικαταστήσει. Και με το διορισμό μου έζησα για τα καλά ότι ο ρόλος του δασκάλου έχει τη μοίρα του Προμηθέα. Χρέος του είναι να παραδώσει το φως αλλά το κράτος και η βία θα τον αλυσοδένουν και θα τον σταυρώνουν. Και η βία –αλίμονο- πολλές φορές έρχεται φορώντας τα πρόσωπα των μαθητών και των γονέων τους…
Πριν λίγο καιρό ένας καθηγητής βρήκε το θάρρος να δημοσιεύσει μια επιστολή για τους λόγους παραίτησης του από την εκπαίδευση έπειτα από όσα έζησε σε λύκειο σε κάποιο νησί του Ιονίου.
Παλαιότερα, σε Κολλέγιο, μία καθηγήτρια ¨έπιασε¨ γιο πολιτικού να αντιγράφει σε διαγώνισμα. Η καθηγήτρια απολύθηκε και λίγα χρόνια μετά πέθανε…
Πέρυσι, σε Δημοτικό Σχολείο, μία καθηγήτρια Φυσικής Αγωγής παρενέβη για να προστατεύσει μαθητή που δεχόταν επίθεση από συμμαθητή του. Η κίνησή της να συγκρατήσει τον μαθητή που επιχείρησε να χτυπήσει άλλον ήταν — σύμφωνα με δεκάδες μαρτυρίες — μια τυπική παιδαγωγική πράξη αποτροπής βίας.
Λίγες ώρες αργότερα, όμως, η μητέρα του μαθητή υπέβαλε μήνυση... Και σήμερα πληροφορήθηκα τον θάνατο της καθηγήτριας Σοφίας Χρηστίδου έπειτα από εγκεφαλικό επεισόδιο που είχε υποστεί, απόρροια εκφοβισμού από μαθητές, γονείς και σχολική διοίκηση…
Μόλις προχτές στα σχολεία έγιναν δράσεις που αφορούν το ζήτημα της βίας και του σχολικού εκφοβισμού. Σήμερα ο θάνατος της Σοφίας μας προσγείωσε απότομα από το συννεφάκι που ανεβήκαμε προχτές.
Πόσο ειρωνικό…
Διαβάζω, σήμερα πολλές αναρτήσεις για το περιστατικό. ΜΟΝΟ από εκπαιδευτικούς…
Η στάση τους θυμίζει τον Ήφαιστο στο έργο του Αισχύλου, ο οποίος θρηνεί τον Προμηθέα και το Κράτος τον ειρωνεύεται:
«-Πάλι διστάζεις; Για τους εχθρούς του Δία κλαις; Πρόσεχε μην κλάψεις κάποτε για τον εαυτό σου!»
«-Βλέπεις θέαμα που τα μάτια δεν αντέχουν;»
«-Βλέπω κάποιον που παίρνει αυτό που του αξίζει. Χτύπα τα καρφιά πιο δυνατά!»
Και αν για κάποιους -μαθητές, γονείς, διευθυντές εκπαίδευσης και υπουργούς- ο Αισχύλος φαντάζει παλιός και ξεπερασμένος(!), ας ανατρέξουν –έστω- στην cult αισθητική και ας ακούσουν το τραγούδι των τίτλων της ταινίας, η τάξη του ’84. Πρόκειται για το «I Am the Future», το οποίο ερμηνεύει ο Alice Cooper.
When does a dream become a nightmare?
Take a look at my face
I am the future
How do you like what you see?
Take a look at my face
I belong to the future
And you belong to me
Πότε ένα όνειρο γίνεται εφιάλτης;
Ρίξε μια ματιά στο πρόσωπό μου,
είμαι το μέλλον
Πως σου φαίνεται αυτό που βλέπεις;
Ρίξε μια ματιά στο πρόσωπο μου
Ανήκω στο μέλλον
Και εσύ ανήκεις σε μένα…
Εκτός εάν η κουλτούρα της τραπ έχει, πια, τόσο χαρακτηρίσει τη ζωή μας -γονιών και παιδιών- που αγνοεί ή εξισώνει στην απαξίωση ισοπεδωτικά τόσο τα έργα του Αισχύλου όσο και τις αλήθειες και τα κοινωνικά μηνύματα –ακόμη και- της cult αισθητικής…
Θλίψη για την απώλεια της Σοφίας Χρηστίδου – Να διερευνηθούν πλήρως οι συνθήκες θανάτου της
Η
Θεματική Ομάδα Παιδείας της ΝΙΚΗΣ εκφράζει τα συλλυπητήριά της για τον
θάνατο της εκπαιδευτικού Σοφίας Χρηστίδου και ζητεί θεσμική διερεύνηση
κάθε δημόσιας αναφοράς που αφορά τις συνθήκες εργασίας της.
Η Θεματική Ομάδα Παιδείας της ΝΙΚΗΣ εκφράζει τα ειλικρινή της συλλυπητήρια για τον αιφνίδιο θάνατο της εκπαιδευτικού κυρίας Σοφίας Χρηστίδου.
Η κυρία Χρηστίδου υπηρέτησε με
συνέπεια και αφοσίωση τη δημόσια εκπαίδευση επί τριανταπέντε χρόνια. Η
απώλειά της προκαλεί οδύνη στην εκπαιδευτική κοινότητα και αφήνει πίσω
της ένα σημαντικό αποτύπωμα προσφοράς, τόσο στο σχολείο όσο και στην
επιστημονική κοινότητα.
Με αφορμή τις δημόσιες αναφορές που
έχουν δει το φως της δημοσιότητας και αφορούν τις συνθήκες εργασίας που
φημολογείται ότι αντιμετώπιζε, θεωρούμε αυτονόητο ότι η υπόθεση πρέπει
να εξεταστεί με τη δέουσα θεσμική σοβαρότητα και υπευθυνότητα.
Καθώς μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν
επίσημα πορίσματα που να αποσαφηνίζουν τα αίτια και τις συνθήκες που
προηγήθηκαν του θανάτου της, είναι σημαντικό να αποφευχθούν πρόωρα
συμπεράσματα και η στοχοποίηση προσώπων χωρίς τεκμηριωμένα στοιχεία.
Ωστόσο, εφόσον προκύπτουν δημόσιοι
προβληματισμοί ή αναφορές για περιστατικά εκφοβισμού, εργασιακής πίεσης ή
ενδεχόμενες διοικητικές αυθαιρεσίες, είναι απαραίτητο αυτά να
διερευνηθούν από τα αρμόδια όργανα της Πολιτείας. Για τον λόγο αυτό
ζητούμε, εφόσον κριθεί αναγκαίο, τη διενέργεια Ένορκης Διοικητικής
Εξέτασης, προκειμένου να διαλευκανθούν πλήρως οι συνθήκες της υπόθεσης.
Η διερεύνηση κάθε τέτοιου ζητήματος
αποτελεί στοιχειώδη υποχρέωση της Πολιτείας, τόσο για τη διασφάλιση της
διαφάνειας όσο και για την προστασία της αξιοπρέπειας και της ασφάλειας
των εκπαιδευτικών στο εργασιακό τους περιβάλλον.
Ας είναι αιωνία η μνήμη της.
Θ.Ο. Παιδείας της ΝΙΚΗΣ
Τσιρώνης: «Πόσοι ακόμη εκπαιδευτικοί θα λυγίσουν πριν αναλάβει ευθύνη το Υπουργείο»;
Ο
βουλευτής Αχαΐας της ΝΙΚΗΣ Σπυρίδων Τσιρώνης ζητεί απαντήσεις από το
Υπουργείο Παιδείας για τα περιστατικά βίας, την έλλειψη ψυχοκοινωνικής
στήριξης και τις συνθήκες πίεσης που βιώνουν οι εκπαιδευτικοί στα
σχολεία.
Ο βουλευτής Αχαΐας της ΝΙΚΗΣ Σπυρίδων Τσιρώνης κατέθεσε ερώτηση προς την υπουργό Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, αναδεικνύοντας
τις ασφυκτικές συνθήκες πίεσης, ανασφάλειας και θεσμικής εγκατάλειψης
που βιώνουν χιλιάδες εκπαιδευτικοί στα σχολεία της χώρας. Αφορμή
αποτέλεσε η τραγική απώλεια της εκπαιδευτικού δρος Σοφίας Χρηστίδου, η
οποία συγκλόνισε την εκπαιδευτική κοινότητα και ανέδειξε με δραματικό
τρόπο ένα πρόβλημα που εδώ και χρόνια διογκώνεται.
Όπως επισημαίνεται στην κοινοβουλευτική παρέμβαση, πληθαίνουν τα
περιστατικά βίας, εκφοβισμού και απαξιωτικής συμπεριφοράς εις βάρος
εκπαιδευτικών, την ώρα που οι σχολικές μονάδες παραμένουν
υποστελεχωμένες σε ψυχολόγους και κοινωνικούς λειτουργούς. Παρά τις
συνεχείς προειδοποιήσεις της εκπαιδευτικής κοινότητας, το Υπουργείο
εμφανίζεται να αντιμετωπίζει το ζήτημα αποσπασματικά, χωρίς ολοκληρωμένο
πλαίσιο προστασίας της ασφάλειας, της αξιοπρέπειας και της ψυχικής
υγείας των εκπαιδευτικών.
Ο Σπυρίδων Τσιρώνης ζητεί από την υπουργό να καταθέσει στοιχεία για
τα καταγεγραμμένα περιστατικά βίας ή εκφοβισμού κατά εκπαιδευτικών τα
τελευταία πέντε χρόνια, καθώς και να απαντήσει ποια συγκεκριμένα μέτρα
έχουν ληφθεί για την αντιμετώπισή τους. Παράλληλα, θέτει το ζήτημα της
ελλιπούς ψυχοκοινωνικής υποστήριξης στα σχολεία και ερωτά αν υπάρχει
θεσμικός μηχανισμός άμεσης προστασίας των εκπαιδευτικών που υφίστανται
έντονη εργασιακή πίεση ή εκφοβισμό.
Η ΝΙΚΗ ζητεί ουσιαστική ενίσχυση των σχολικών μονάδων με ψυχολόγους,
κοινωνικούς λειτουργούς και δομές πρόληψης της σχολικής βίας, καθώς και
πλήρη διερεύνηση των συνθηκών υπό τις οποίες εργαζόταν η εκλιπούσα
εκπαιδευτικός, ώστε να μην επαναληφθούν ανάλογες τραγικές καταστάσεις.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου